Loading ...
Rendi ndërkombëtar po përjeton “çarje, jo tranzicion”, tha të shtunën ministrja e Jashtme kanadeze Anita Anand, duke theksuar se fuqitë e mëdha po tërhiqen nga bashkëpunimi ekonomik dhe po sfidojnë gjithnjë e më shumë sovranitetin kombëtar.
“Rryma ka ndryshuar në rendin global”, tha Anand në sesionin e 81-të të Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së, duke paralajmëruar se integrimi ekonomik po çmontohet dhe se sovraniteti i shteteve, një nga shtyllat e Kartës së OKB-së, shpesh shpërfillet.
Anand tha se Kanadaja do t’i përgjigjet kësaj situate duke ndjekur një “autonomi më të madhe strategjike”, duke ulur varësinë nga një partner i vetëm dhe duke zgjeruar marrëdhëniet me partnerët tradicionalë dhe të rinj.
Ajo tha se Otava do të krijojë gjithashtu koalicione të bazuara në çështje të caktuara me shtete të vogla, fuqi të mesme dhe fuqi të mëdha për të përballuar sfidat e përbashkëta, ndërsa do të vazhdojë të forcojë sistemin më të gjerë shumëpalësh.
Anand tha se Kanadaja do të ndjekë një “realizëm të bazuar në vlera” dhe do të punojë me fuqi të tjera të mesme për të ndihmuar në formësimin e rendit ndërkombëtar në zhvillim.
“Ndërsa disa do të ndërtonin mure më të larta dhe do të tërhiqeshin nga angazhimi ndërkombëtar, ne besojmë se partneritetet afatgjata janë rruga drejt prosperitetit dhe sigurisë”, tha ajo.
Kanadaja paraqet prioritetet rajonale
Duke iu referuar prioriteteve të politikës së jashtme, Anand rikonfirmoi mbështetjen për Ukrainën dhe NATO-n, forcimin e lidhjeve me Evropën dhe bashkëpunimin më të madh me partnerët në Arktik.
Ajo premtoi gjithashtu vazhdimin e pranisë kanadeze në Indo-Paqësor dhe thellimin e marrëdhënieve ekonomike me Indinë dhe Kinën.
Kanadaja po kërkon mundësi të reja në Gjirin Persik dhe Amerikën Latine dhe po zgjeron marrëdhëniet tregtare me Afrikën, tha ajo. Sa i përket Haitit, Anand mirëpriti përgatitjet për zgjedhjet, duke pranuar njëkohësisht sfidat e vazhdueshme të sigurisë.
Ajo dënoi gjithashtu veprimet rajonale të Iranit dhe tha se Teherani nuk duhet të pajiset kurrë me armë bërthamore.
Sa i përket Izraelit dhe Palestinës, Anand tha se të dyja palët kanë të drejtë për vetëvendosje dhe rikonfirmoi mbështetjen e Kanadasë për një zgjidhje të negociuar me dy shtete.
Ajo tha se ngulimet izraelite në Bregun Perëndimor të pushtuar janë të paligjshme sipas së drejtës ndërkombëtare dhe përbëjnë pengesë për paqen, duke vënë në dukje vendimin e Kanadasë për të kufizuar tregtinë me mallrat nga vendbanimet kolone izraelite.
Sulmet e ushtrisë izraelite dhe të pushtuesve në Bregun Perëndimor janë intensifikuar që nga fillimi i luftës në Rripin e Gazës në tetor 2023. Të paktën 1.206 palestinezë, përfshirë 254 fëmijë, janë vrarë, rreth 13.350 janë plagosur dhe më shumë se 24.600 janë arrestuar gjatë kësaj periudhe, sipas të dhënave palestineze.
OKB-ja ka riafirmuar vazhdimisht se vendbanimet izraelite në territoret e pushtuara palestineze janë të paligjshme sipas së drejtës ndërkombëtare, duke paralajmëruar se ato minojnë perspektivat për zgjidhjen me dy shtete.
