Loading ...
Dhjetë vite më parë, Kosova nuk kishte luajtur kurrë një ndeshje kualifikuese për Kupën e Botës, tani është vetëm 90 minuta larg kualifikimit për fazën finale të kësaj vere.
Shteti ballkanik, i cili shpalli pavarësinë nga Serbia në vitin 2008 dhe u njoh zyrtarisht nga FIFA dhe UEFA në vitin 2016, pret Turqinë në ndeshjen play-off të së martës.
Nëse fiton, Kosova, e renditur e 78-ta në botë, do të sigurojë pjesëmarrjen në Kupën e Botës me 48 skuadra që do të zhvillohet në Shtetet e Bashkuara, Kanada dhe Meksikë.
Ndeshja do të luhet në stadiumin e mbushur plot “Fadil Vokrri” në kryeqytetin Prishtinë – megjithëse shumica e njerëzve do ta ndjekin në televizion.
“Kemi një stadium vetëm për 13,000 spektatorë, por nëse do të ishte e mundur, do të ishin 100,000,” tha trajneri i Kosovës, Franco Foda, pas fitores 4-3 ndaj Sllovakisë në transfertë në gjysmëfinalen e play-off-it të së enjtes.
“Të martën do të kemi një ndeshje historike. Jemi në eufori, por duhet ta luajmë ndeshjen e fundit me qetësi. Në atë rast gjithçka është e mundur.
“Kemi tifozë emocionalë, por duhet të jemi të kujdesshëm dhe të mos lejojmë veten të bëjmë gabime.”
Turqia, e cila nuk është kualifikuar për Kupën e Botës që nga vendi i tretë në vitin 2002, renditet e 23-ta në botë, 55 vende më lart se Kosova.
Por Kosova ka filluar të fitojë shije për të përmbysur parashikimet.
Pas një fillimi me humbje 4-0 ndaj Zvicrës, Kosova mbeti e pamposhtur në pesë ndeshjet e tjera të grupit, përfshirë fitore brenda dhe jashtë fushe ndaj Suedisë dhe një fitore e një barazim kundër Sllovenisë, përpara se të barazonte me Zvicrën për të siguruar një vend në play-off.
“Kur u hodh shorti dhe pamë kundërshtarët, nuk ishim shumë shpresëplotë, sidomos pasi humbëm ndeshjen e parë 4-0,” tha Arben Berisha, komentator për kanalin televiziv RTK Kosova.
“Më pas gjithçka ndryshoi dhe bëmë diçka që ishte e pabesueshme dhe e papritur.
“Fitorja ndaj Sllovakisë është quajtur një moment historik për ekipin kombëtar dhe për Kosovën si shtet. Ishte fitorja më e rëndësishme e arritur ndonjëherë.”
Duke e vendosur Kosovën në hartën ndërkombëtare
Nëse Kosova kualifikohet, do të jetë në Grupin D dhe do të përballet me Australinë në Vancouver të shtunën, më 13 qershor, me Paraguain në San Francisko gjashtë ditë më vonë dhe më pas me bashkëorganizatorët Shtetet e Bashkuara në Los Anxhelos më 25 qershor.
Pas Luftës së Kosovës të viteve 1998-1999, Kosova festoi Ditën e Çlirimit më 12 qershor 1999, pas tërheqjes së forcave serbe dhe hyrjes së trupave paqeruajtëse të udhëhequra nga NATO.
Pavarësia erdhi nëntë vite më vonë, megjithëse, deri në dhjetor 2025, nga 193 shtete anëtare të Kombeve të Bashkuara, vetëm 110 e njohin Kosovën si shtet të pavarur.
“Kualifikimi për Kupën e Botës do të ishte historik, duke pasur parasysh se kanë kaluar vetëm 10 vite që kur jemi njohur nga FIFA dhe UEFA,” shtoi Berisha.
“Disa e kanë quajtur të martën ditën më të madhe në historinë e Kosovës që nga shpallja e pavarësisë në vitin 2008.
“Disa thonë se do të ishte dita e tretë historike për Kosovën – dita e çlirimit në vitin 1999 pas përfundimit të luftës, shpallja e pavarësisë së Kosovës dhe kjo do të ishte dita e tretë më e rëndësishme në historinë e Kosovës.
“Do të kishte një ndikim të madh nëse Kosova arrin të kualifikohet, duke pasur parasysh situatën politike. Do të kishte një ndikim të madh në mbarë botën.”
Nga ndeshja e parë zyrtare ndërkombëtare deri në prag të Kupës së Botës në 12 vite
Kosova mori leje nga FIFA për të luajtur ndeshjen e tyre të parë më mars 2014 – një barazim 0-0 ndaj Haitit. Ndeshja e tyre e dytë zyrtare ndërkombëtare ishte kundër kundërshtarëve të së martës, Turqisë, e cila fitoi lehtësisht 6-1.
Më 5 shtator 2016, Kosova luajti kualifikuesen e tyre të parë për Kupën e Botës dhe barazoi 1-1 në Finlandë, por kjo u pasua nga nëntë humbje radhazi, duke përfunduar në fund të grupit dhe duke shënuar vetëm tre gola në 10 ndeshje.
Megjithatë, Kosova, e cila mund të thërrasë lojtarë të kualifikuar të lindur në vende të tjera evropiane si Gjermania, Zvicra dhe Suedia, përmirësoi shpejt performancën e saj.
Në kualifikueset për Euro 2020, ata morën avantazhin në një ndeshje jashtë fushe ndaj Anglisë para se të humbnin 5-3, por përfunduan të tretët dhe u mposhtën nga Maqedonia e Veriut në gjysmëfinalet e play-off-it.
Ylli i Kosovës është golashënuesi rekord Vedat Muriqi, me 32 gola në 67 ndeshje ndërkombëtare, dhe 18 të tjera për skuadrën e La Ligës spanjolle, Mallorca, këtë sezon.
Ai është një lojtar që Turqia e njeh shumë mirë, pasi shënoi 17 gola në kampionatin turk me Caykur Rizespor në sezonin 2018-19, dhe më pas 15 gola për Fenerbahçe sezonin e ardhshëm.
Ndërkohë, sulmuesi Fisnik Asllani është një anëtar kyç i skuadrës së Hoffenheim-it, e cila renditet e pesta në Bundesligën gjermane, ndërsa portieri Arijanet Muric është titullar i rregullt te skuadra e Serie A, Sassuolo, duke qenë huazuar nga Ipswich Town, për të cilën luajti në Premier League sezonin e kaluar.
Mesfushori Edon Zhegrova luan te Juventus, ndërsa mbrojtësi qendror Amir Rrahmani ka fituar dy herë titullin e Serie A me Napoli, megjithëse aktualisht është i lënduar.
Mbrojtësi Florent Hadergjonaj ka luajtur dy sezone në elitën angleze me Huddersfield Town, dhe mesfushori sulmues Milot Rashica ka pasur një periudhë me Norwich City.
“Megjithëse Turqia është një skuadër shumë më e mirë dhe ka lojtarë më të fortë se Kosova, ata nuk janë aq të rregullt sa i përket kualifikimeve,” shtoi Berisha. “Është një ndeshje që do të luhet në shtëpi dhe kjo është një avantazh i madh.
“Do të jetë një gjë e jashtëzakonshme dhe [nëse fitojnë] ndoshta do të jetë festa më e madhe që është parë ndonjëherë në rrugët e Prishtinës dhe çdo qyteti të Kosovës.
Një ekip që bën krenar kombëtaren e tij
Në një intervistë për BBC World Service, Anel Rashkaj, kapiteni i Kosovës në atë barazim 0-0 me Haitin, shpjegoi se si ishte të luaje për vendin në fillimet e tij.
“Isha 17 ose 18 vjeç dhe ëndrra ime ishte të luaja për ekipin kombëtar, pas kalimit të luftës,” tha Rashkaj. “Duhej të luftonim me klubet tona për të luajtur, sepse thoshin, ‘nuk është një ekip kombëtar’ dhe ‘nuk është një datë UEFA-je’. Nuk kishim para për të organizuar kampione dhe hotele. Të gjitha këto gjëra u rregulluan nga njerëzit e Kosovës që jetojnë në Evropë.
“Ishte stresuese, të prisje kaq gjatë. Ndoshta isha i pari që thashë ‘po’ për ekipin kombëtar, dhe arrita të jem kapiteni në këtë ndeshje të parë zyrtare.
“Të jesh në këtë pozicion, duke parë të gjitha vështirësitë që kemi pasur, është e pabesueshme të ndjesh tani këtë ndjenjë që jemi kaq pranë Kupës së Botës.”
Rashkaj do të jetë në ndeshjen e së martës dhe tha se do të jetë një natë emocionale.
“Kemi kaluar kohë shumë të vështira me luftën, dhe pas luftës ishin problemet ekonomike – dhe ende ka probleme ekonomike tani,” shtoi Rashkaj.
“Njerëzit duan të ndihen si të mund të bashkohen dhe të ndiejnë që jemi të fortë. Ekipi kombëtar u ka dhënë këtyre njerëzve këtë ndjenjë që jemi të fortë, që mund të bëjmë emër në Evropë.
“Na bën krenar që njerëzit shohin se populli i Kosovës ka shumë për të kontribuar në botë.”/ BBC
