Loading ...
El Niño aktual ka kaluar rekordin e mëparshëm të temperaturës për këtë fenomen, disa muaj përpara kulmit të parashikuar, duke rritur shqetësimet për valë të forta të nxehtësisë, thatësira, përmbytje dhe pasoja të tjera ekstreme në rajone të ndryshme të botës.
Të dhënat më të fundit tregojnë se temperatura në zonën qendrore të El Niño-s në Oqeanin Paqësor ka arritur në 3.05°C mbi mesataren, duke tejkaluar rekordin prej 3.02°C të regjistruar në nëntor 2015. Matja bazohet në temperaturat mesatare të viteve 1991–2020.
Parashikimet e modeleve klimatike sugjerojnë se fenomeni mund të arrijë kulmin në rreth 4°C gjatë nëntorit dhe dhjetorit. Shkencëtari i klimës Zeke Hausfather e ka cilësuar këtë skenar si jashtëzakonisht të pazakontë, ndërsa fenomeni është përshkruar nga disa ekspertë si një El Niño i nivelit “Godzilla”.
El Niño është një fenomen natyror klimatik që shkakton ngrohjen periodike të ujërave të Oqeanit Paqësor tropikal dhe ndikon në modelet e motit në të gjithë globin. Një rritje mbi 0.5°C konsiderohet El Niño, ndërsa mbi 2°C klasifikohet si një ngjarje shumë e fortë.
Shkencëtarët paralajmërojnë se ndikimet e këtij episodi mund të jenë më të mëdha për shkak se ai po zhvillohet në një planet tashmë më të ngrohtë si pasojë e ndryshimeve klimatike të shkaktuara nga aktiviteti njerëzor.
“Është një rishpërndarje e madhe e energjisë në sistemin klimatik dhe është e rrezikshme sepse po zhvillohet mbi një sistem klimatik shumë më të ngrohtë, të ndikuar nga njeriu”, tha Prof. Friederike Otto nga Imperial College London.
Sipas saj, shumë vende mund të përballen me temperatura ekstreme të paprecedenta, me pasoja për shëndetin, sigurinë ushqimore dhe furnizimin me ujë.
Efektet e El Niño-s tashmë po raportohen në pjesë të ndryshme të botës. Në Indonezi, kushtet e nxehta dhe të thata kanë favorizuar zjarret dhe ndotjen e ajrit. Në Indi janë vërejtur ndryshime në reshjet e musoneve.
Në Amerikën Qendrore dhe Karaibe, thatësira po ndikon në prodhimin bujqësor dhe në nivelet e ujit në Kanalin e Panamasë, duke krijuar probleme edhe për transportin dhe tregtinë.
Në anën tjetër, disa rajone mund të përballen me reshje më intensive dhe përmbytje. Peruja dhe Kili janë ndër vendet që mund të preken nga reshjet e forta, ndërsa edhe Briri i Afrikës është veçanërisht i ndjeshëm ndaj ndryshimeve në modelet e reshjeve.
Në Australi dhe Afrikën jugore parashikohen kushte më të nxehta dhe më të thata, duke rritur rrezikun për thatësira dhe zjarre.
Ndikimet klimatike mund të prekin edhe sigurinë ushqimore. Programi Botëror i Ushqimit ka paralajmëruar se El Niño mund të shtyjë rreth 50 milionë njerëz drejt urisë akute dhe të kontribuojë në rritjen e çmimeve të ushqimeve.
“The Guardian” shkruan se ngjarjet e mëparshme të fuqishme El Niño, veçanërisht ato të viteve 1997–1998 dhe 2015–2016, janë shoqëruar me dëme të mëdha ekonomike në mbarë botën.
Sipas Zeke Hausfather, ndikimet ekonomike të një El Niño shumë të fortë mund të jenë veçanërisht të mëdha kur fenomeni përkon me një klimë globale tashmë më të ngrohtë.
Ekspertët theksojnë se El Niño është një fenomen natyror dhe vjen e largohet në mënyrë ciklike, por ngrohja globale ndryshon kushtet mbi të cilat zhvillohet ai.
