Loading ...A mjafton t’u sigurojmë fëmijëve një të ardhme të mirë, apo duhet t’i mësojmë edhe si ta ndërtojnë vetë atë? Edukimi financiar është një nga dhuratat më të vlefshme që prindërit mund t’u lënë fëmijëve, por shpesh mbetet jashtë bisedave të përditshme familjare.
Sipërmarrësja në financë dhe menaxhim, Ledia Fortuzi, shpjegon pse fëmijët duhet të mësojnë që herët vlerën e parasë, rëndësinë e kursimit dhe përgjegjësinë që shoqëron çdo vendim financiar.
Që në moshën pesëvjeçare, fëmijët mund të fillojnë të kuptojnë ndryshimin mes dëshirave dhe nevojave, ndërsa rreth moshës shtatëvjeçare nisin të formojnë zakone që mund të ndikojnë në marrëdhënien e tyre me paranë edhe në të ardhmen.
Por si mund t’ua mësojmë këto pa i kthyer paratë në shqetësimin e tyre të përditshëm?
Përgjigjja nis në shtëpi, përmes shembujve të thjeshtë, lojërave dhe zgjedhjeve të vogla. Modeli i tri kavanozëve – kurse, investo dhe shpenzo me mençuri – mund t’i ndihmojë fëmijët të kuptojnë se paratë nuk janë vetëm për t’u shpenzuar, por edhe për të ndërtuar synime.
Një tjetër mënyrë është rregulli i 24 orëve: përpara se të blejnë diçka që dëshirojnë, fëmijët mësohen të presin dhe të mendojnë nëse blerja është vërtet e nevojshme. Kështu, ata fillojnë të shmangin vendimet impulsive dhe të kuptojnë vlerën e durimit. Po si mund t’i fitojnë paratë e para? Shitja e lodrave që nuk përdorin më, me miratimin e prindërve, apo aktivitete të përshtatshme për moshën mund t’u mësojnë vlerën e punës, përgjegjësisë dhe iniciativës.
Edhe buxhetimi ka rëndësinë e vet: të shënojnë sa para marrin, sa kursejnë dhe si planifikojnë t’i përdorin. Ndërkohë, paraja fizike i ndihmon të shohin konkretisht se si pakësohen paratë pas një blerjeje, ndërsa njohja me pagesat dixhitale mund t’i përgatisë për botën moderne financiare, gjithmonë nën mbikëqyrjen e prindërve. Sipas Ledias, synimi nuk është të rrisim fëmijë të përqendruar te pasuria, por individë që dinë të marrin vendime të përgjegjshme, të kursejnë dhe të shohin mundësi aty ku të tjerët shohin pengesa. Sepse trashëgimia më e rëndësishme nuk është vetëm ajo që u lëmë fëmijëve, por edhe njohuritë që u japim për ta ruajtur dhe menaxhuar atë. Një monedhë sot mund të jetë hapi i parë drejt një ëndrre nesër./abcnews.al
