Presidenti amerikan Donald Trump ka pritur personalisht presidentin kinez Xi Jinping në bazën ushtarake Joint Base Andrews, në Maryland, duke i rezervuar një pritje të veçantë me avionë ushtarakë, tapet të kuq rreth 30 metra të gjatë dhe ceremoni nderimi. Vizita shënon nisjen e një samiti treditësh mes dy liderëve, në një moment të rëndësishëm për marrëdhëniet SHBA-Kinë.
Trump dhe Zonja e Parë, Melania Trump, pritën Xi Jinping dhe bashkëshorten e tij, Peng Liyuan, të mërkurën në mbrëmje, ndërsa flamujt amerikanë dhe kinezë valëviteshin në pistën e bazës.
Xi mbërriti me një avion të Air China në orën 17:39 sipas kohës lokale. Pas zbritjes nga avioni, ai dhe Peng Liyuan u takuan me çiftin presidencial amerikan dhe shkëmbyen përshëndetje përpara se të ecnin së bashku përgjatë tapetit të kuq.
Dy avionë bombardues B-1 fluturuan mbi bazë ndërsa banda ushtarake amerikane ekzekutonte himnin kombëtar të SHBA-së.
Kjo është hera e parë që nga viti 1962 që një president amerikan pret personalisht një lider të huaj në këtë bazë. Në atë kohë, presidenti John F. Kennedy priti kryeministrin britanik Harold Macmillan.
Takime për tregtinë, Tajvanin dhe inteligjencën artificiale
Vizita e Xi-t në Uashington është e para që prej vitit 2015 dhe pritet të përfshijë takime me dyer të mbyllura, një darkë shtetërore dhe diskutime për disa prej çështjeve më të rëndësishme në marrëdhëniet mes dy fuqive.
Në qendër të bisedimeve pritet të jenë tregtia dhe tarifat, mineralet e rralla, inteligjenca artificiale, Tajvani dhe lufta në Iran.
Sekretari amerikan i Thesarit, Scott Bessent, njoftoi gjithashtu se SHBA-ja dhe Kina do ta zgjasin armëpushimin tregtar deri në janar. Marrëveshja fillestare ishte parashikuar të skadonte më 10 nëntor.
Bessent tha pas takimit me zëvendëskryeministrin kinez He Lifeng se palët diskutuan edhe mundësinë e arritjes së një marrëveshjeje tregtare më të gjerë në të ardhmen.
Nga ana tjetër, Xi deklaroi se Kina dhe SHBA-ja duhet të jenë “partnerë dhe jo rivalë”.
Çfarë kërkon Trump nga Kina?
Administrata amerikane pritet të kërkojë uljen e tarifave kineze ndaj produkteve amerikane, rritjen e importeve të mineraleve të rralla nga Kina dhe shtimin e eksporteve amerikane të produkteve bujqësore.
Megjithatë, disa prej angazhimeve të mëparshme të Kinës për blerjen e produkteve bujqësore amerikane dhe furnizimin me minerale të rralla mbeten çështje diskutimi.
Sipas David Firestein të Bush China Foundation, Xi mund të kërkojë gjithashtu që Trump të shtyjë ose të anulojë shitjen e armëve amerikane me vlerë 14 miliardë dollarë për Tajvanin, e miratuar nga Kongresi.
Inteligjenca artificiale, një tjetër pikë kyçe
Inteligjenca artificiale pritet të jetë një tjetër temë e rëndësishme e samitit. SHBA-ja dhe Kina po konkurrojnë për epërsi në këtë sektor, ndërsa drejtues të kompanive amerikane të AI-së pritet të marrin pjesë në darkën shtetërore të së enjtes.
Gjatë vizitës së Trump në Pekin në maj, presidenti amerikan shoqërohej nga drejtues të disa prej kompanive më të mëdha të teknologjisë amerikane, mes tyre Tim Cook i Apple, Elon Musk i Tesla-s dhe Jensen Huang i Nvidia-s.
Xi shoqërohet nga zyrtarë të lartë kinezë
Delegacioni i Xi-t përfshin disa prej figurave më të rëndësishme të udhëheqjes kineze, mes tyre Cai Qi, anëtar i Komitetit të Përhershëm të Byrosë Politike, zëvendëskryeministrin He Lifeng dhe ministrin e Jashtëm Wang Yi.
Në një deklaratë të publikuar nga agjencia shtetërore kineze Xinhua, Xi tha se “rilindja e madhe e kombit kinez” dhe objektivi amerikan për “ta bërë Amerikën përsëri madhështore” mund të bashkëjetojnë dhe të përforcojnë njëra-tjetrën.
Amerikanët dhe qëndrimet ndaj Kinës
Vizita zhvillohet në një kohë kur sondazhet tregojnë ndryshime në perceptimin e amerikanëve për Kinën.
Sipas një sondazhi të Chicago Council on Global Affairs, 41% e amerikanëve i konsiderojnë ambiciet territoriale të Kinës kërcënim për SHBA-në, krahasuar me 52% në vitin 2022.
Ndërkohë, 57% e të anketuarve thonë se SHBA-ja duhet të bashkëpunojë dhe të angazhohet me Pekinin. Brenda bazës së Trumpit, megjithatë, 63% favorizojnë kufizimin e marrëdhënieve amerikano-kineze.
Vizita përfundon të premten
Melania Trump ka marrë pjesë në planifikimin e programit të vizitës dhe ka parashikuar edhe një vizitë në Smithsonian National Museum of Asian Art.
Në përfundim të vizitës, dy çiftet pritet të vizitojnë National Archives, ku do të shohin dokumente historike që lidhen edhe me marrëdhëniet mes SHBA-së dhe Kinës.
Vizita e Xi Jinping në Uashington përfundon të premten.

