Loading ...
Donald Trump ishte paralajmëruar nga gjeneralët e tij edhe përpara se të jepte dritën jeshile për operacionin “Epic Fury”. Mesazhi ishte i qartë: një fushatë e zgjatur do të rrezikonte rezervat amerikane të armëve. Dhe pikërisht kjo duket se ka ndodhur: mungojnë raketat me rreze të gjatë veprimi dhe interceptorët kundër raketave.
Publikimi i vazhdueshëm i këtyre informacioneve, kryesisht nga burime anonime amerikane, shihet si një sinjal i qartë për nevojën e gjetjes së një alternative ndaj opsionit ushtarak. Këtë mesazh po e përcjellin vetë zyrtarët ushtarakë amerikanë.
Para nisjes së ofensivës kundër Iranit, Pentagoni kishte shprehur shqetësime për tri çështje kryesore: konsumimin e arsenalit, rrezikun e humbjeve dhe kërcënimin ndaj bazave amerikane në Gjirin Persik.
Këto paralajmërime u konfirmuan gradualisht nga zhvillimet në terren dhe më pas u pasqyruan në një seri raportesh. Shtetet e Bashkuara përdorën një pjesë të madhe të sistemeve të tyre me rreze të gjatë veprimi, përfshirë raketat ATACMS dhe sistemet PrSM të lëshuara nga platformat HIMARS.
Bëhet fjalë për raketa të drejtuara me precizion të lartë, të përdorura nga bazat amerikane në rajon kundër objektivave në anën tjetër të Gjirit, në distanca prej disa qindra kilometrash.
SHBA-të përdorën gjithashtu një numër të madh raketash lundruese Tomahawk, të lëshuara nga anijet dhe nëndetëset. Sipas vlerësimeve, nga rreth 3 mijë raketa të disponueshme, u përdorën afërsisht 1 mijë.
Krahas tyre u përdorën edhe bombat JDAM, municione tradicionale të pajisura me sisteme drejtimi që rrisin saktësinë dhe rrezen e veprimit. Këto bomba kushtojnë rreth 80 mijë dollarë, shumë më pak se raketat Tomahawk, çmimi i të cilave arrin rreth 3.5 milionë dollarë.
Megjithatë, rikthimi i rezervave kërkon kohë, ashtu si edhe rikuperimi i një tjetër fushe kritike: mbrojtja ajrore. Vlerësime të reja sugjerojnë se Shtetet e Bashkuara mund të kenë konsumuar deri në 80% të interceptorëve të sistemeve Patriot dhe THAAD.
Bateritë amerikane u detyruan të përballen çdo ditë me raketa të ndryshme të përdorura nga forcat iraniane, kundër objektivave të shpërndara nga Jordania deri në Katar.
Sulmet me raketa u shoqëruan edhe me dronë kamikazë Shahed dhe mjete ajrore mashtruese. Pavarësisht përdorimit masiv të burimeve, mburoja ajrore u depërtua disa herë, duke shkaktuar dëme ndaj avionëve, bazave ushtarake, hangarëve dhe radarëve.
Me kalimin e kohës, forcat iraniane zhvilluan taktika të reja dhe përdorën raketa më të manovrueshme. Gjithashtu, tentuan të godasin rrjetet e zbulimit amerikan, duke arritur në disa raste të dëmtojnë pajisje të rëndësishme që nuk mund të zëvendësohen shpejt, si disa komponentë të sistemeve THAAD.
Pak ditë më parë, një zyrtar i lartë amerikan paralajmëroi se Marina amerikane kishte nevojë të vendoste më shumë njësi të pajisura me sisteme kundërraketore për të forcuar mbrojtjen.
Situata ka krijuar një dilemë për komandën amerikane: ku duhet të përqendrohen prioritetet, në mbrojtjen e Evropës apo në mbështetjen e aleatëve në Lindjen e Mesme, veçanërisht Izraelit?
Monarkitë arabe të Gjirit, nga Arabia Saudite deri te Katari, kanë ushtruar presion mbi Shtëpinë e Bardhë për një zgjidhje diplomatike.
Një nga arsyet lidhet edhe me mungesën e municioneve kundërajrore. Për këtë arsye, disa vende të Gjirit janë përpjekur të sigurojnë marrëveshje me Ukrainën për furnizimin me dronë kundër dronëve.
Strategjia e Iranit, e shtrirë në disa fronte, ka detyruar SHBA-të dhe partnerët e saj të zgjasin linjat logjistike, të shpërndajnë forca në një hapësirë shumë të gjerë dhe të përdorin një sasi të madhe municionesh.
Megjithatë, jo gjithmonë rezultatet kanë qenë efektive. Inteligjenca iraniane është treguar e aftë në identifikimin e objektivave, duke përdorur edhe ndihmë satelitore nga Rusia dhe Kina, rrjetin e saj të spiunazhit dhe metoda të tjera për gjurmimin e pranisë ushtarake amerikane.
Kriza në Gjirin Persik lidhet drejtpërdrejt edhe me luftën në Ukrainë, për shkak të mungesës së municioneve. Rusia vazhdon të godasë qytetet ukrainase me qindra raketa dhe dronë, ndërsa Kievi po has vështirësi për t’i përballuar sulmet për shkak të mungesës së sistemeve të mbrojtjes ajrore.
Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky ka kërkuar nga Uashingtoni furnizime të reja me sisteme Patriot, por përgjigjet amerikane, pas disa premtimeve të paqarta, nuk kanë qenë inkurajuese.
Ndërkohë, vëmendja është kthyer edhe te Koreja e Veriut, e cila ka mbështetur Rusinë me ndihmë konkrete ushtarake. Fillimisht me dërgime predhash artilerie dhe raketash, më pas me mijëra trupa të forcave speciale dhe tani me një njësi të pajisur me rreth 120 raketa balistike dhe gjashtë lëshues.
Sipas inteligjencës ukrainase të cituar nga Reuters, ky bashkëpunim pritet të zgjerohet me marrëveshje të reja. Në dy vitet e fundit, Rusia ka treguar se mund të mbajë një ritëm të lartë prodhimi të raketave të ndryshme, rreth 600 deri në 700 në vit sipas ekspertëve.
Kështu, mbështetja e Kim Jong Un për Moskën shihet më shumë si një sinjal politik dhe forcim i aleancës me Kremlinin, por edhe si një mënyrë për të siguruar përfitime ekonomike nga Rusia.
