“Të ndalojmë pandeminë e radhës”, zbulohet mushkonja që po shkakton sëmundje në Amerikën Veriore

schedule13:31 - 24 Janar, 2021

schedule 13:31 - 24 Janar, 2021

Natën e 18 qershorit të vitit 2019, në bazën detare të SHBA-ve në gjirin e Guantanamos, në Kubë, u zu në kurth një i “paftuar”. I paftuari ishte një mushkonjë Aedes vittatus një nga 3,500 speciet e mushkonjave që gjendet rreth e qark botës, që i shtohet specieve të Amerikës së Veriut që mbajnë patogjenë apo parazitë që janë të rrezikshme për njerëzit.

Speciet e tjera mushkonjash, si Aedes albopictus dhe Aedes aegypti, mund të transmetojnë sëmundje si “dengue”, ethet e verdha dhe “chikungunya”. Por ndryshe nga ata të tjerët, Aedes vittatus është e aftë të mbartë pothuajse të gjitha sëmundjet më të rrezikshme të lindura nga mushkonjat, përveç malaries.

“Të qenit në kontakt të ngushtë me këto mushkonja nuk është një lajm i mirë. Ata po shumohen në ujin ku pinë zogjtë dhe po ushqehen tek fëmijët tuaj, ”thotë Yvonne-Marie Linton, drejtoreshë kërkimore e Njësisë Biosistematike të Walter Reed dhe kuratore e gati 2 milion specieve në Mbledhjen Kombëtare të Mushkonjave të Institucionit Smithsonian.

“Vittatus Aedes është endemike në nënkontinentin indian dhe nuk është parë në hemisferën perëndimore deri më tani. Mushkonja është “një vektor i provuar i chikungunya, Zika, dengue, viruseve të etheve të verdha dhe shumë sëmundjeve të tjera”, sipas ekipit të shkencëtarëve që e zbuluan.

Menjëherë pas identifikimit të mushkonjës, personeli i Njësisë së Mjekësisë Parandaluese të Marinës së SHBA në Gjirin Guantanamo filloi spërkatjet javore të dy zonave të banuara afër vendit ku u gjetën rastet e para.

Ata gjithashtu filluan të mbledhin më shumë mostra në më shumë vende, duke përdorur kurthe të veçanta që përdorin akull të thatë për të lëshuar dioksid karboni,  që tërheq mushkonjat në trupin e njeriut, për të bllokuar më shumë mushkonja në të njëjtën kohë.

Sipas ekspertëve, ndryshimet klimaterike, po i ndihmojnë mushkonjat që të shumohen më shumë se zakonisht, duke u rritur edhe shanset për të qenë më në kontakt me njerëzit.

“Këto dimra të butë, stinët më të gjata që po kalojmë, u japin një shans mushkonjave që të riprodhohen në 10 breza, në vend të gjashtë të tillëve,” thotë Yvonne-Marie Linton.

Duke iu referuar rastit të kësaj mushkonjë të rrezikshme, Linton thekson që nuk duhet të humbasim kohë që të ndalojmë pandeminë e radhës.

*Ky artikull është pjesë  e Të Ndalojmë të Radhës, një seri artikujsh multimedialë që studion se cilat sëmundje kanë gjasa që të kthehen në pandeminë e radhës. s.b/abcnews.al/