Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka vendosur një tarifë prej 50% për një gamë të gjerë mallrash të importuara nga Kanadaja, në hakmarrje për atë që e cilësoi si “trajtim të pabarabartë” të makinave, produkteve të qumështit dhe pijeve alkoolike amerikane.
Mes mallrave të prekura janë produkte të konsumit të përditshëm, si vera dhe shkopinjtë e hokejit, si edhe mallra industriale, si çimentoja. Megjithatë, disa eksporte kyçe do të përjashtohen nga tarifat, përfshirë energjinë, potasin, mineralet kritike dhe peshkun.
Kryeministri kanadez, Mark Carney, reagoi duke deklaruar se Kanadaja është e gatshme të “intensifikojë” bisedimet tregtare me SHBA-në në javët e ardhshme.
Shtëpia e Bardhë njoftoi se tarifat do të hyjnë në fuqi brenda 30 ditësh. Ky vendim shënon një përshkallëzim të ndjeshëm të tensioneve tregtare mes dy fqinjëve të Amerikës së Veriut.
Tensionet kanë qenë në rritje që kur Trump u rikthye në detyrë në janar 2025 dhe nisi një program të gjerë tarifash globale, shpesh për të ndjekur objektiva që nuk lidhen drejtpërdrejt me tregtinë.
Tarifat janë taksa mbi mallrat e importuara, të cilat paguhen ndaj qeverisë nga kompanitë që importojnë produkte nga jashtë.
Më herët gjatë këtij viti, Gjykata Supreme e SHBA-së vendosi se shumë nga tarifat globale të vendosura nga Trump, në bazë të kompetencave të emergjencës, ishin miratuar në mënyrë të paligjshme.
Megjithatë, Trump ka kërkuar kohët e fundit baza të tjera ligjore për të zbatuar axhendën e tij. Vendimi i fundit, i marrë të hënën në mbrëmje, mbështetet në një ligj tjetër, pak të përdorur dhe ende të patestuar në gjykatë.
Kanadaja, një nga partnerët më të ngushtë tregtarë të SHBA-së, ishte një nga vendet e pakta që iu kundërpërgjigj tarifave të Trump vitin e kaluar.
Ajo vendosi një tarifë prej 25% për mallrat amerikane me vlerë rreth 30 miliardë dollarë kanadezë (16 miliardë paund ose 21.7 miliardë dollarë amerikanë) të importuara në Kanada. Më vonë, Carney hoqi një pjesë të këtyre tarifave.
Një dokument informues i publikuar të hënën nga Shtëpia e Bardhë thekson se tarifat e reja do të zbatohen pavarësisht nëse produkti përfshihet në marrëveshjen ekzistuese të tregtisë së lirë mes Kanadasë, SHBA-së dhe Meksikës, e njohur si USMCA.
Tarifat e reja u shtohen barrierave tregtare që tashmë janë në fuqi mes dy vendeve.
SHBA-ja mban aktualisht tarifa që variojnë nga 15% deri në 50% për çelikun, aluminin dhe bakrin kanadez. Gjithashtu, ajo vendos një tarifë prej 35% për drurin e butë kanadez, si edhe një taksë prej 25% për pjesët joamerikane të automjeteve.
Nga ana tjetër, Kanadaja vazhdon të zbatojë një kundërtarifë prej 25% për importe të caktuara të çelikut, aluminit dhe automjeteve amerikane.
Njoftimi i së hënës vjen gjithashtu pas kërcënimit të Presidentit Trump për të vendosur tarifa edhe ndaj tymit të zjarreve pyjore nga Kanadaja që po përhapet në qytetet amerikane, megjithëse kjo çështje nuk është përmendur zyrtarisht si arsye për masën e fundit.
