Loading ...
Dështimi për të zgjidhur mungesën e strehimit dhe kostot në rritje mund të kenë pasoja të zymta për shoqërinë, paralajmëron presidenti në largim i Komitetit Ekonomik dhe Social Evropian (EESC), Oliver Ropke për European Newsroom (ENR) në një intervistë në fund të mandatit të tij, i cili skadon këtë muaj pas dy vitesh e gjysmë.
“Kriza e kostos së jetesës është një kërcënim i madh për… besimin te demokracia dhe për besimin edhe në aftësinë e Evropës për të vepruar”, tha Ropke për ENR, ku ATSH është anëtare me të drejta të plota.
“Ne duhet ta trajtojmë këtë sepse përndryshe ne tashmë po shohim standardet themelore, të drejtat themelore, standardet e shtetit të së drejtës që po gërryhen”, shtoi ai.
EESC është një organ këshillues që përfaqëson punëdhënësit, sindikalistët dhe organizatat e shoqërisë civile në të gjithë Evropën. Ai ka bërë fushatë për vite me radhë për të ndërmarrë më shumë veprime të BE-së për strehimin.
Që nga viti 2010, çmimet e shtëpive janë rritur me 57,9% në të gjithë Bashkimin Evropian dhe qiratë me 27,8%, sipas të dhënave të Eurostat të publikuara në korrik. Gjatë së njëjtës periudhë, pagat kanë pasur vështirësi të përballojnë kostot në rritje.
Me rritjen e kostove të ndërtimit dhe ngadalësimin e ndërtimit, ka më pak banesa të reja që hyjnë në treg. Në të njëjtën kohë, më shumë shtëpi po përdoren për qira afatshkurtra ose blihen si investime, duke e përkeqësuar më tej rritjen e çmimeve, veçanërisht në qytete.
“Ne e dimë se nuk ka një zgjidhje të vetme për të gjithë”, tha Ropke, ndërsa shprehu shpresën se Komisioni Evropian do të hartojë propozime konkrete, një kornizë dhe një plan veprimi për shtetet anëtare.
KESE ka dhënë rekomandime për politikat e strehimit në nivel BE-je, duke theksuar një mungesë prej 270 miliardë eurosh (318 miliardë euro) të identifikuar nga Banka Evropiane e Investimeve (BEI).
Ai argumenton se politika e kohezionit të BE-së – përpjekjet për të zvogëluar pabarazitë ekonomike midis shteteve anëtare – duhet të përfshijë instrumente për të trajtuar strehimin e përballueshëm dhe se rregullat e buxhetit të BE-së duhet të japin më shumë liri veprimi.
Brukseli nuk mund të vendosë politika strehimi
BE-ja nuk ka kontroll të drejtpërdrejtë mbi çështjet e strehimit. Nuk mund të nxjerrë ligje ose vendime për gjëra të tilla si çmimet e shtëpive, rregullat e ndërtimit ose politikat e strehimit në të gjithë bllokun. Këto janë pronë e shteteve anëtare.
Megjithatë, BE-ja mund të ndikojë në kryeqytetet kombëtare. Blloku planifikon të paraqesë një Plan Strehimi të Përballueshëm në fillim të vitit 2026.
“Ky plan do të përshkruajë se si BE-ja mund të ketë ndikim dhe si mund të punojmë së bashku drejt strehimit të përballueshëm, të qëndrueshëm dhe të denjë për të gjithë”, tha Dan Jorgensen, komisioneri i parë i Strehimit i BE-së.
Ai i nxiti evropianët të kontribuojnë në një konsultim publik përmes një pyetësori online. Strehimi është ngritur në agjendë që nga zgjedhjet e Parlamentit Evropian të vitit të kaluar. Rritja e çmimeve, kostoja e jetesës dhe ekonomia ishin temat kryesore që i motivuan njerëzit të votonin, sipas anketës pas zgjedhjeve të BE-së.
Ropke tha se një nga pyetjet kryesore është se si të financohet strehimi. Ai e pranoi se do të ishte e kushtueshme, por tha se kostoja e mosveprimit do të ishte “edhe më e lartë”.
“Shpresoj se do të shohim disa instrumente të reja. Shohim shumë gatishmëri te BEI-ja për të ecur përpara dhe gjithmonë kam këmbëngulur që politika e kohezionit duhet të përqendrohet më shumë edhe në strehimin e përballueshëm”, tha ai.
