Irani

trump-3.jpg
nev ila16:04 | 26/01/2020

Presidenti amerikan Donald  Trump komentoi ofertën iraniane për bisedime me kusht që më parë Shtetet e Bashkuara të heqin sanksionet ndaj Iranit. Jo, faleminderit, u përgjigj Trump në përgjigje ndaj ofertës iraniane.

Shtetet e Bashkuara nuk do të tërheqin sanksionet ndaj Iranit në këmbim të negociatave, tha presidenti Donald Trump përmes një postimi në Twitter të shtunën.

“Ministri i Jashtëm iranian tha se do të negocionin me Shtetet e Bashkuara, por fillimisht duhet të heqen sanksionet.. Jo faleminderit”, tha Trump.

Ministri i Jashtëm iranian, Mohammad Javad Zarif, iu është përgjigjur të dielën presidentit Trump përmes një postimi në Twitter, ku tha se Irani është ende i hapur për bisedime nëse Amerika tërhiqet nga sanksionet.

“Donald Trump është më mirë të fokusojë komentet për politikën e jashtme në fakte sesa në titujt e FoxNews dhe përkthyesit e tij të gjuhës Farsi”, tha Zarif.

Tensionet midis Iranit dhe SHBA-së janë ngritur edhe më shumë pas vrasjes së gjeneralit Iranian Qassem Soleimani në një sulm ajror në Bagdad nga SHBA-ja dhe sulmit ajror të Iranit në bazën ushtarake amerikane në Irak.

Por, tensionet kanë filluar të ngriten nga viti 2018, kur Trump u tërhoq nga pakti bërthamor i fuqive botërore dhe rivendosi sanksionet ndaj eksporteve të Iranit./abcnews.al

 

De-Biasi.jpg
Igli Nikolli18:26 | 24/01/2020

Gianni De Biasi mbetet një nga personat më të dashur të popullit shqiptar. Trajneri italian i dhuroi tifozëve emocione të paharrueshme dhe ia doli të kualifikonte kombëtaren kuqezi në Euro 2016.

63-vjeçari nuk e harron aventurën fantastike me kuqezinjtë, ndërsa është pranë rikthimit në stol. Irani është gati t’i dorëzojë pankinën dhe akordi është afër. De Biasi zbulon gjithçka në një prononcim për Italiasera, aty ku flet edhe për kujtimet më të bukura të karrierës së tij.

IRANI – “Po merremi me disa detaje dhe gjërat nuk bëhen kurrë pa ardhur firma. Jam i disponueshëm në çdo moment”.

SHQIPËRIA – “Te Shqipëria kam kaluar 5.5 vite intensive dhe me një dëshirë të madhe për të treguar veten. Arritëm një objektiv të pamenduar në fillim. Kam punuar gjithmonë me shumë përkushtim te Shqipëria dhe isha i bindur që rezultatet do të vinin në fund, falë një metodologjie të përcaktuar mirë dhe duke i bërë djemtë të ëndërronin me sy hapur. Në fund ia dolëm të realizonim të pamundurën”.

Tifozat Kuq e Zi

KLUB APO KOMBËTARE? – “Nuk bëj dallime, unë jap gjithçka nga vetja në gjithçka që bëj. Ajo që ka rëndësi është sesa arrij të përfshihem, qoftë klub apo kombëtare. Rëndësi ka të përcaktosh objektivat në fillim dhe t’i arrish më pas. Qartësia në objektiva është parakushti i parë për të bërë një punë të mirë”.

KUJTIMET MË TË BUKURA – “Kam shumë. Kualifikimi në Europian me Shqipërinë është padyshim një ndër më të bukurit, sepse arritëm ta dërgonim kombëtaren aty ku nuk e kishte menduar as tifozi më optimist. Kujtimi tjetër i bukur është Modena. Arrita të ndërtoj një skuadër që e nisi nga Serie C dhe mbërriti në Serie A. Fituam në kryeqytet përballë Romës, që renditej në vend të dytë. Më pas vjen Torino. Kishim merkaton e bllokuar, ndërtuam një skuadër në pak ditë dhe ia dolëm ta dërgonim ekipi në vend të parë”. /abcnews.al

iraniii.png
Autor E14:38 | 23/01/2020

Ministria e Arsimit ka mbyllur shkollën “Saadi” që ushtronte aktivitet prej disa vitesh në Tiranë.

Siç mëson abcnews.al, vendimi është marrë ditët e fundit dhe mban firmën e ministres së Arsimit, Besa Shahini.

E kontaktuar nga abcnews.al, Ministria e Arsimit shpjegon se ka patur një kërkesë nga shkolla për të mbyllur aktivitetin e saj dhe urdhri i pak ditëve më parë është finalizimi i një procesi që ka nisur në fund të vitit akademik 2018-2019.

Në vendimin për mbylljen e shkollës, ministria i kërkon asaj që t’u kthejë nxënësve pagesat e kryera deri më tani, të gjithë dokumentacionin e nevojshëm për t’u registruar në shkolla të tjera dhe të dorëzojë regjistrat.

Gjithashtu urdhërohet edhe ngritja e një komisioni prej tre vetash që do të ndjekin procedurat e mbylljes së shkollës.  /abcnews.al

VENDIMI I SIGURUAR NGA ABCNEWS.AL

donald-trump-1280x785.jpg
ger ta15:31 | 21/01/2020

Deputeti iranian Ahmad Hamzeh, ka premtuar një shumë prej 3 milion dollarësh për këdo që arrin të vrasë presidentin Donald Trump.

Hamzeh është deputet për qytetin Kahnuj në provincën Kerman. Kerman ishte qyteti i lindjes së Qassem Soleimani, gjenerali i “Quds Force” i cili u vra nga një avion amerikan në 3 janar në Irak.

“Unë deklaroj në emër të popullit të Kerman se të gjithë Kermanis janë ushtarë të Haj Qassem (Soleimani) dhe të gjithë nuk kemi frikë të dëshmohemi. Ne i japim 3 milion dollarë kujtdo që vret Trump ”tha Hamzeh, në fjalimin e tij të martën në parlament sipas Icana, agjensia e lajmeve parlamentare e Iranit.

Ai kërcënoi Shtetet e Bashkuara, bazat e saj ushtarake  dhe ambasadat në rajon: “Do ta shijoni këtë realitet që Dëshmori Qassem Soleimani është më i rrezikshëm se Haj Qassim Soleimani”. Implikimi i tij është që udhëheqësi ushtarak është më i fuqishëm në vdekje sesa ai para se të vritej./abcnews.al

 

ambasada-iraniane.jpg
nev ila19:00 | 20/01/2020

Zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme të Iranit, ka reaguar për herë të parë pas dëbimit të dy diplomatëve iranianë, me një vendim të qeverisë shqiptare.

Në një reagim në Twitter, Zëdhënësi i Ministrisë së Punëve të Jashtme në Iran, Hosein Ghazanfari thotë se Shqipëria duhet të kthehet në rrugën e duhur, sepse ajo në të cilën është tani, nuk është e duhura.

“Shqipëria ka bërë gabime të shumta, dhe ne mendojmë se ngjarjet në rajonin tonë kanë krijuar disa keqkuptime për Shqipërinë; ne rekomandojmë që ata të mos lidhin lidhjet tona të mira me një vend të tretë. Shqipëria duhet të kthehet në rrugën e duhur dhe rruga e tyre e tanishme nuk është konstruktive”, shkruan Ghazanfari./abcnews.al

1398103010161190019453814.jpeg
So Nila13:32 | 20/01/2020

Irani nuk do të jetë pjesë e forumit Ekonomik Botëror në Davos të Zvicrës më 21 janar.

Zëdhënësi i kësaj ministrie, Abbas Musavi ka bërë me dije se ministri i Jashtëm iranian, Mohammad Javad Zarif nuk do të marrë pjesë në Forumin, pasi ai zhillohet në kohën e përshkallëzimit të tensioneve në mes të Iranit dhe Shteteve të Bashkuara.

Ndërkohë pjesë e këtij forumi do të jetë presidenti amerikan, Donald Trumpi cili do të jetë në Zvicër në orët e vona të së hënës.

Mediat ndërkombëtare ndër të tjera bëjnë me dije se Musavi ka thënë se Zarif ishte planifikuar që të merrte pjesë në këto takime, pasi ka pranuar një ftesë personale.

“Ata kanë ndryshuar programin fillestar që kanë pasur për të dhe për të cilin është arritur pajtueshmëri, mirëpo më vonë e kanë ndryshuar atë. Prandaj ky udhëtim nuk do të ndodhë”, ka thënë Musavi.

Tensionet në mes të Iranit dhe Shteteve të Bashkuara janë përkeqësuar prej vitit 2018, kur Trump është tërhequr nga marrëveshja bërthamore, që Teherani ka nënshkruar me fuqitë botërore.

Të dyja shtetet ishin në prag të luftës pasi Shtetet e Bashkuara kanë vrarë komandatin e forcave elite iraniane, Kasem Sulejmanit më 3 janar./abcnews.al

b02cfc4cd3cca1e09393ca5b09a6a330.jpg
So Nila14:52 | 18/01/2020

Kryeministri kanadez, Justin Trudeau ka kërkuar nga autoritetet iraniane që të kompesojnë familjarët e viktimave të avionit të rrëzuar.

Trudeau ka theksuar se qeveria e tij do të ndajë fonde për familjarët e 57 shtetasve kanadezë dhe 29 banorëve me qëndrim të përhershëm në vendin e tij, që humbën jetën në aeroplanin që u rrëzua në Iran javën e kaluar.

Kryeministri kanadez ka bërë me dije se një shumë prej 19,122 dollarësh do të ofrohet për familjarët e viktimave.  Ai ka theksuar se një veprim i tillë do të ndihmonte familjarët e viktimave që të mbulonin shpenzimet për funeralet, udhëtimet për në Iran dhe shpenzime të tjera.

Fondet e tjera që do të mund të ofroheshin nga Teherani do të shkojnë direkt për familjarët e viktimave, shtoi kryeministri kanadez.

“Dua të jem i qartë, ne presim që Irani të kompensojë familjarët e viktimave. Por, unë i kam takuar ata. Ata nuk mund të presin për javë të tëra, ata kanë nevojë tani për mbështetje”, ka thënë kryeministri Trudeau.

Pasi fillimisht kishte mohuar përgjegjësinë, Irani pranoi se ushtria “pa dashje” kishte rrëzuar avionin ukrainas më 8 janar, pasi ishte nisur nga aeroporti në Teheran, duke vrarë 176 personat që gjendeshin në bord./abcnews.al

b2_spirit_closeup_0.jpeg
Autor E09:39 | 17/01/2020

Katër zyrtarë të lartë ushtarakë amerikanë kanë paralajmëruar se një konflikt gjashtëmujor midis Shteteve të Bashkuara dhe Iranit mund të përshkallëzohet në një luftë bërthamore, veçanërisht nën Presidentin Trump dhe faktit Amerika ka armë të reja bërthamore.

Në një artikull të gjerë analitik të botuar në revistën amerikane Newsweek, William Arkin shkruan se Shtetet e Bashkuara kryejnë ushtrime bërthamore ushtarake çdo vit në fund të tetorit, ku së fundi është simuluar një stërvitje ushtarake me një skenar të një sulmi bërthamor në Iran.

Arkin, i cili ka shkruar disa libra mbi armët bërthamore, shpjegon se stërvitja bazohet në një skenar në të cilin Teherani fundos një luftëanijë amerikane dhe përdor armë kimike kundër marinsave amerikane, gjë që ccon në kërkesën e forcave në Lindjes së Mesme që të kërkojnë një sulm bërthamor në Iran.

Pas kësaj kërkese, dy avionë amerikanë B-2 Spirit, të armatosur me një bombë bërthamore, ngrihen në një kohë kur presidenti amerikan po shqyrton vendimin për të sulmuar.

Admirali Cecil D. Haney, ish-komandant i Komandës Strategjike të SHBA (STRATCOM), thotë se ushtrimet ushtarake që simulojnë një sulm bërthamor ndaj Iranit janë “një provë e pikave të forta përmes një seri skenarësh të kërkuar, duke konfirmuar sigurinë, sigurinë, efikasitetin dhe gatishmërinë e parandalimit strategjik” .

Newsweek shkruan se Amerika ka një armë të re bërthamore, të quajtur W76-2, duke shtuar se ajo përbën rrezikun që Trump të jetë në gjendje ta përdorë kundër Iranit, edhe pse nuk ka njoftime të qarta për ta bërë këtë.

Burimet ushtarake amerikane të përfshira drejtpërdrejt në planifikimin e luftës bërthamore thonë se nuk ka pasur ndryshime zyrtare në planet e luftës të lidhura me Iranin gjatë administratës Trump, por që vendosja e atyre që ata thonë se është armë “më e përdorshme” po ndryshon skenarët e luftës bërthamore.

Ata argumentojnë se aftësia e re bërthamore e Amerikës duhet ta inkurajojë Teheranin të ndalojë dhe të mendojë me kujdes përpara çdo sulmi të madh ndaj Amerikës ose forcave të saj.

“Ndërsa shkruhen planet aktuale për luftë bërthamore, përdorimi i armëve të tilla mund të justifikohej, siç është ajo që ndodhi në rastin e Luftës së Dytë Botërore të Hiroshima, si një shpërthim i papritur i rrufesë që do të parandalonte një luftë më të gjerë dhe teorikisht më shkatërruese”, arsyeton Arkin

Sipas tij, SHBA nuk e kishin këtë aftësi bërthamore një vit më parë.

723401-rouhanihassan-reuters-021518-1280x720.jpg
nev ila09:07 | 16/01/2020

Me sanksione e reja të mundshme, ushtarët europianë në rajonin e Lindjes së Mesme do të jenë në rrezik.

Me këto fjalë Presidenti iranian Hassan Rouhani po përpiqet të çlirohet nga shtrëngimi i Uashingtonit dhe mbyllja e Europës të shkaktuara nga shkëputja e Teheranit nga marrëveshja bërthamore e vitit 2015, duke vënë në dyshim sigurinë e kontigjentëve ushtarakë të BE në rajon.

Rouhani tha se:

“Sot ushtarët amerikanë janë në rrezik, nesër ushtarët europianë mund të jenë në rrezik. Ne nuk duam paqëndrueshmëri në botë. Ne duam që ju europianët ta lini këtë rajon me mençuri, jo me luftë”.

Mbretëria e Bashkuar, Gjermania dhe Franca, të cilat kanë nënshkruar marrëveshjen bërthamore, akuzojnë Iranin për shkelje të paktit ndërsa procesi mund të çojë në sanksione të reja të OKB gjë e cila me shumë gjasa do ta dobësonte Teheranin në ndeshje kundër Shteteve të Bashkuara.

Nga Rouhani u përmend dhe lista e gjatë e shkeljeve amerikane kundrejt të cilave, sipas tij Europa nuk ka reaguar.

Kur Trump shpërtheu kundër NATO-s çfarë bëtë? Po kur u largua nga UNESCO? Kur u largua nga Këshilli i të Drejtave të Njeriut në OKB, çfarë keni bërë? “, pyeti në mënyrë retorike Presidenti iranian.

Reagimi i Iranit dhe kundër reagimi i Gjermanisë, Britanisë dhe Francës e kanë futur marrëveshjen bërthamore në kolaps.

Që nga viti 2018, kur Shtetet e Bashkuara dolën nga pakti, Irani ka tejkaluar kufijtë në sasinë e uraniumit dhe nivelin e pasurimit, përtej kufirit të vendosur prej 3.65% .

Në mosmarrëveshje, Europa zgjedh sanksione dhe, për këtë arsye, në sytë e Teheranit Europa ka zgjedhur anën e Shteteve të Bashkuara.

Edhe pse ditët e fundit nuk ka pasur një përshkallëzim ushtarak, armiqësitë ekonomike midis Shteteve të Bashkuara dhe Iranit zhvillohen me sanksionet e vendosura nga Trump kundër tetë zyrtarëve iranianë dhe njëzet ndërmarrjeve të prodhimit të aluminit, çelikut dhe bakrit të kontrolluar nga Republika Islamike, një hap i mëtejshëm ky pas vendimit për të goditur eksportet e naftës, të cilat shkojnë në nga mbi 2 milion fuçi në ditë në rreth 250 mijë, një vendim gjithashtu që ndikon edhe në jetën e përditshme të qytetarëve iranianë.

Sanksionet amerikane synojnë të destabilizojnë hapjet ndërkombëtare të Iranit edhe përmes izolimit ekonomik të kompanive të huaja që blejnë lëndë të parë ose produkte gjysëm të gatshme nga kompanitë iraniane.

Ekspertët nxjerrin në pah faktin se prodhimi metalurgjik, veçanërisht çeliku, ka pësuar një rritje të konsiderueshme gjatë vitit 2019.

merlin_166747143_7ee284de-1a3d-4f1d-9dd5-722ee0946a23-superJumbo-1280x853.jpg
Autor E12:49 | 15/01/2020

Nga

Irani është në një krizë të mjerueshme ekonomike, punësimi është i ulët, çmimet për ushqime të larta dhe nevojat e tjera janë shumë të mëdha. Ekonomia po tkurret me shpejtësi dhe iranianët janë gjithnjë e më të lodhur.

Sanksionet e vendosura nga administrata Trump kanë shkëputur mundësinë e Iranit për të qënë në tregjet ndërkombëtare, duke shkatërruar kështu ekonominë, e cila tani po dobësohet me një normë alarmante 9.5 për qind vjetore, sipas vlerësimit të Fondit Monetar Ndërkombëtar.

Eksportet e naftës shkuan në zero në dhjetor, sipas Oxford Economyics, pasi sanksionet kishin ndaluar shitjet, edhe pse kontrabandistët kanë transportuar vëllime të shumta.

Ekonomia e zymtë duket se po e zbut vullnetin e Iranit për të përshkallëzuar armiqësinë me Shtetet e Bashkuara, udhëheqësit e tij janë të vetëdijshëm se lufta mund të përkeqësojë thellësisht fatin kombëtar.

Në muajt e fundit, zemërimi i popullit për papunësinë, ekonominë në rënie dhe korrupsionin është shfaqur si një kërcënim potencialisht ekzistencial për regjimin e ashpër të Iranit.

Vetëm një javë më parë, ndjenja të tilla ishin ridrejtuar nga zemërimi ndaj vrasjes së komandantit të lartë ushtarak të Iranit, Gjeneralit Qassim Soleiman.

Por protestat u ndezën përsëri gjatë fundjavës në Teheran, dhe më pas vazhduan të hënën, pas pranimit të befasishëm të qeverisë që ishte përgjegjëse për rrëzimin e avionit ukrainas.

Protestat ishin më së shumti një shprehje e përbuzjes për mbulimin që bëri regjimi pas rrëzimit të avionit të Ukrainës, në të cilin vdiqën 176 pasagjerë.

Por zemërimi i qytetarëve në rrugë tingëllonte si një qortim për ankesa më të gjera – të kushteve të jetesës, ekonominë e ulët dhe ndjenjën se regjimi është në të vërtetë i pafuqishëm përballë telasheve të mëdha.

Inflacioni po shkon afër 40 përqindshit, duke kërcënuar konsumatorët se do të rriten çmimet për ushqimin dhe nevojat e tjera themelore. Më shumë se një në katër iranianë është i papunë, edhe pse të diplomuar në kolegj sipas të dhënave nga Banka Botërore.

Goditjet e raketave që Irani nisi në bazat amerikane në Irak javën e kaluar në përgjigje të vrasjes së Gjeneralit Soleimani ishin për t’u dhënë mundësi udhëheqësve të saj të deklarojnë se hakmarrja ishte e siguruar pa pasur nevojë të provokonin një përgjigje ekstreme nga Presidenti Trump, siç janë bombardimet ajrore.

Armiqësia me ushtrinë më të fuqishme në tokë do ta bënte jetën edhe më të vështirë për iranianët.

Kjo ngjarje mund të dobësojë monedhën dhe të përkeqësojë inflacionin, ndërsa rrezikon edhe atë që mbetet nga industria kombëtare, duke eleminuar vendet e punës dhe duke forcuar presionin e popullit mbi udhëheqjen e qeverisë.

Konflikti mund të kërcënojë bankat e vendit, por kompanitë iraniane janë “kursyer” nga rënia ekonomike për shkak të kredive të shumta që kanë marrë nga bankat.

Qeveria kontrollon rreth 70 për qind të pasurive bankare, sipas një shkrimi të Adnan Mazarei, një ish-. zv / drejtor dhe tani një bashkëpunëtor i lartë në Institutin Peterson për Ekonominë Ndërkombëtare në Uashington.

Afërsisht gjysma e të gjitha kredive bankare janë në vonesa, deklaroi Parlamenti i Iranit.

Shumë ndërmarrje iraniane varen nga mallrat e importuara, duke filluar nga makineritë tek çeliku dhe tek gruri. Nëse monedha e Iranit bie më tej, ato kompani do të duhet të paguajnë më shumë për mallra të tilla.

Bankat ose duhet të japin më shumë kredi, ose bizneset do të falimentojnë, duke shtuar kështu radhët e të papunëve.

Banka qendrore ka financuar shpenzimet e qeverisë, duke mbushur ato mangësi me një buxhet të dobët për të kufizuar zhurmën e publikut për shkurtimet që u bënë.

Kjo nënkupton shtypjen e parave iraniane, duke shtuar presionet në valutë.

Një luftë mund të shtyjë iranianët më të pasur të investojnë pasuritë jashtë vendit, duke kërcënuar një rënie të mëtejshme të monedhës dhe duke çuar në një inflacion të pashmangshëm.

Për ta përmbledhur , kjo është zgjedhja e pakursyeshme me të cilën përballet udhëheqja iraniane: Ajo mund ta mbajë ekonominë duke vazhduar të tërheqë kredi nga bankat dhe industritë, duke shtuar rreziqet e një fatkeqësie eventuale bankare dhe hiperinflacionit ose mund të marrë masa shtrënguese që do të shkaktonin vuajtje të menjëhershme të popullit, duke çuar në më shumë protesta në rrugë.

“Ky është spektri që varet nga ekonomia iraniane,” tha z. Mazarei. “Situata aktuale ekonomike nuk është e qëndrueshme.”

Megjithëse realitete të tilla duket se po kufizojnë oreksin e Iranit për përshkallëzim, disa ekspertë sugjerojnë se forcat e rrepta të regjimit mund të përqafojnë armiqësitë me Shtetet e Bashkuara si një mjet për të stimuluar ekonominë e rënë.

Irani është përqendruar vitet e fundit në falsifikimin e një të ashtuquajture ekonomie rezistence në të cilën shteti ka investuar në mënyrë agresive, duke subvencionuar industri strategjike, ndërsa ka kërkuar të zëvendësojë prodhimin vendas me mallrat e importuara.

Kjo strategji ka qenë joefikase, thonë ekonomistët, duke shtuar tensionet në buxhetin e Iranit dhe sistemin bankar, por duket se kjo nga ana tjetër ka rritur punësimin. Përkrahësit e kësaj rruge të vështirë mund të jenë të gatshëm për të parë një luftë me armikun e Iranit, Shtetet e Bashkuara, si një mundësi për të zgjeruar ekonominë ndërsa nxisin zemërimin nacionalist.

“Do të ketë nga ata që do të argumentojnë se ne nuk mund ta përballojmë situatën e tanishme nëse nuk kemi një luftë,” tha Yassamine Mather, një ekonomist politik në Universitetin e Oksfordit.

“Për qeverinë iraniane, të jetosh në krizë është e mirë. Gjithmonë ka qenë mirë, sepse ju mund të fajësoni këdo për të gjitha problemet ekonomike, për sanksionet ose për kërcënimin që vjen nga lufta. Në dy vitet e fundit, Irani ka kërkuar këto aventura si një mënyrë për të larguar vëmendjen nga problemet ekonomike.

Ekspertët supozojnë se shqetësimet ekonomike nuk do të jenë parësore. Udhëheqësit e Iranit i japin përparësi një qëllimi parësor- mbijetesës së tyre.

Nëse konfrontimi me fuqitë e jashtme duket premtuese si një mjet për të forcuar qëndrimin e tyre në pushtet, udhëheqja mund të pranojë dhimbjen ekonomike si një kosto të nevojshme.

Ata janë të gatshëm t’i varfërojnë njerëzit vetëm që të qëndrojnë në pushtet,” tha Sanam Vakil, zëvendës drejtor i programit të Lindjes së Mesme dhe Afrikës së Veriut në Chatham House, një institucion kërkimi në Londër.

“Republika Islamike nuk merr vendime bazuar në rezultate thjesht ekonomike”.

Por udhëheqësit e Iranit kanë nevojë vetëm për anketimin e rajonit të tyre për të njohur rreziqet që shqetësimi ekonomik mund t’u paraqesë fuqive të mëdha.

Në muajt e fundit, Iraku dhe Libani kanë parë demonstrata të tërbuara, të nxitura pjesërisht duke çuar në rënien e standardeve të jetësës në mes të korrupsionit dhe abuzimit të pushtetit.

Kohët e fundit gjatë muajit nëntor, gjendja e rrezikshme ekonomike e Iranit paraqiti një kërcënim themelor për regjimin.

Ndërsa qeveria u përpoq për të siguruar para për të financuar ndihma për të varfërit dhe të papunët, ajo hoqi subvencione në benzinë, duke rritur çmimin e karburantit deri në 200 përqind.

Kjo nxiti protesta të zemëruara në rrugët e qyteteve iraniane, me protestuesit që kërkuan hapur dëbimin e Presidentit Hassan Rouhani.

“Kjo është një shenjë se sa presion kanë ata,” tha Maya Senussi, një ekspert i Lindjes së Mesme në Oxford Economyics në Londër.
Mbas vrasjes së gjeneralit Soleiman, zoti Trump duket se lehtësoi në mënyrë efektive udhëheqjen e këtij presioni, duke rritur forcën e sanksioneve të tij, thonë ekspertët.

Brenda Iranit, vrasja u quajt si një shkelje e sovranitetit kombëtar dhe prova që Shtetet e Bashkuara kishin një qëllim negativ.

Ajo bllokoi ankesat që nxitën demonstratat e nëntorit – ankesat për rritjen e çmimeve, akuzat për korrupsion dhe keqpërdorime ekonomike në mes të udhëheqjes – duke i zëvendësuar ato me zi për një njeri të cilësuar si një hero kombëtar.

Një vend i mbushur me ankesa që drejtonin zemërimin e tyre drejtpërdrejt tek Shtetet e Bashkuara.

“Vrasja e Soleimanit përfaqëson një pellg ujëmbledhës, jo vetëm larg vëmendjes të problemeve të brendshme, por edhe mashtrimit të iranianëve rreth flamurit të tyre,” tha Faëaz A. Gerges, një profesor i marrëdhënieve ndërkombëtare në Shkollën e Ekonomisë në Londër.

Z. Trump i kishte dhënë udhëheqjes iraniane “kohë dhe hapësirë për të ndryshuar bisedën”, shtoi ai. Iranianët nuk ishin më duke u përqendruar në “politikat e gabuara dhe të dështuara ekonomike të regjimit iranian”, por përkundrazi në “agresionin arrogant të Shteteve të Bashkuara kundër kombit iranian”.

Por më pas erdhi pranimi i qeverisë se ishte përgjegjës për rrëzimin e avionit me pasagjerë Ukrainas. Tani, udhëheqësit e Iranit e gjejnë përsëri veten në dyshime persa i përket demonstratave të zemëruara në rrugë.

Tani për tani, regjimi po kërkon që qetësojë protestat së bashku me policinë dhe ti paralajmërojë protestuesit të shkojnë në shtëpi.

Por nëse zemërimi i popullit vazhdon, forcat e ashpra iraniane mund të përdorin interesat amerikane me shpresën se konfrontimi do ta detyrojë zotin Trump të negociojë një marrëveshje drejt eliminimit të sanksioneve.

Irani mund të kërcënojë me anijet që transportojnë naftë përmes ngushticës së Hormuzit, rrugëkalimi i cili transporton më shumë se një të pestën e naftës në botë.

Kjo mund të shkaktojë alarm në tregjet botërore ndërsa kufizon rritjen globale ekonomike, duke rrezikuar potencialisht ofertën për rizgjedhje të zotit Trump.

Irani më parë kishte një rrugë ndryshe drejt lehtësimit nga sanksionet: Sipas një marrëveshje të vitit 2015 të krijuar nga Presidenti Barack Obama, sanksionet u hoqën në këmbim të premtimit të Iranit për të shkatërruar pjesë të mëdha të programit të tij bërthamor.

Por kur zoti Trump mori detyrën, ai hoqi dorë nga ajo marrëveshje dhe rifilloi sanksionet.

Udhëheqja iraniane ka gjykuar mbështetjen e Evropës për rifillimin e marrëveshjes bërthamore, duke kërkuar të shfrytëzojë divergjencën midis Evropës dhe Shteteve të Bashkuara.

Evropianët kanë qenë të pakënaqur për sanksionet e rinovuara të zotit Trump, të cilat kanë hequr shpresat e kompanive gjermane, franceze dhe italiane që kishin parë Iranin për mundësi të zgjeruara biznesi.

Çfarëdo që të vijë më tej, udhëheqja e Iranit është e vetëdijshme se largimi nga sanksionet amerikane është e vetmja rrugë për të ngritur ekonominë e saj, thonë ekspertët.

Marrëveshja bërthamore kishte për qëllim t’u jepte udhëheqësve të Iranit një nxitje për të zvogëluar armiqësinë si një mënyrë për të kërkuar çlirimin nga sanksionet.

Heqja dorë nga marrëveshja e zotit Trump i detyroi ata të ndjekin vetëm një qëllim – konfrontimin.

“Ata e shohin përshkallëzimin si mënyrën e vetme për bisedime,” tha znj. Vakil. “Ata nuk mund të dorëzohen dhe të vijnë në tryezën e bisedimeve. Ata nuk mund të bëjnë kompromis, sepse kjo do të tregonte dobësi.

Duke demonstruar se ata janë të patrembur, ata po përpiqen të krijojnë mure”. /Marrë nga NYT, përktheu: Sonila Backa-abcnews.al


Rreth Nesh

ABC NEWS është i pari televizion në Shqipëri që në ditën e parë të transmetimeve nis me lidhje direkte nga 7 studio lokale ne Shkodër, Durrës, Elbasan, Korcë, fier, Vlorë e Gjirokaster. Për të pasuruar gjeografinë e informacionit së shpejti do të mundesohet edhe studio nga Lezha me transmetime live në cdo kohë.
Në faqen zyrtare në internet, abcnews.al do të gjeni portalin më të pasur ballkanik me lidhje në rrjetet më të mëdha sociale facebook, twitter si dhe në një prej websiteve më të fuqishëm në kulturën e internetit YOUTUBE. Transmetimi i ABC news është live 24 ore. 
NUIS/NIPT K01711004F


Kontakt

Telefono