dialogu

Dacic-Lavrov-1280x724.jpg
nev ila16:15 | 17/04/2019

Rusia ka përsëritur se do të vazhdojë të influencojë në dialogun Kosovë-Serbi dhe se do të mbështesë atë zgjidhje që së pari i shkon për shtat Beogradit.

Ministri i Jashtëm rus, Sergei Lavrov ka rikonfirmuar rolin e Kremlinit në mbështetje të Serbisë në dialogun me Kosovën. Pas një takimi me ministrin e Jashtëm serb Ivica Daçiç në Moskë, Lavrov ka theksuar se Rusia vijon t’i referohet rezolutës 12-44 të Këshillit të Sigurimit sa i takon Kosovës dhe të mbështesë integritetin territorial të Serbisë.

“Në këtë kontekst ne do të kontribuojmë në çdo mënyrë të mundshme për gjetjen e zgjidhjes. Por çfarë zgjidhjeje konkrete mund të mbështesë Rusia? Ne e kemi theksuar vazhdimisht se do të pranojmë çdo zgjidhje që i përshtatet Serbisë. Pikë”, ka thënë Lavrov.

Nga ana tjetër, ministri serb Daçiç ka nënvizuar se në takimin me homologun Lavrov u bisedua edhe për takimin e ardhshëm mes presidentit rus Vladimir Putin dhe atij serb Aleksandar Vuçiç.

Takimi do të zhvillohet në kuadër të forumit “Brezi dhe Rruga”, i cili mbahet më 25 deri më 27 prill në Kinë.

“Serbia nuk është në gjendje të mbrojë interesat e vendit pa ndihmën e Rusisë”, ka deklaruar Daçiç.

Ai ka shtuar se Serbia nuk do të ndërmarrë asnjë veprim për zgjidhjen e çështjes së Kosovës pa u konsultuar me Rusinë./abcnews.al

KOSOVE-SERBI-1280x694.jpg
Sej rie21:30 | 14/04/2019

Për studiuesin gjerman Bodo Veber, dialogu Kosovë-Serbi ka hyrë në një rrugë pa krye dhe shkak për këtë është bërë paaftësia e BE-së për të menaxhuar procesin. Në një analizë të publikuar në “DOJÇE VELE”, Veber shton se është e nevojshme që dialogu të kalojë nën patronazhin e Gjermanisë dhe vetë kancelares Angela Merkel, e cila duhet të tregohet kategorike si me Beogradin edhe me Prishtinën.

Negociatat e fundit mes Kosovës dhe Serbisë shënuan një kthesë të fortë politike në kahun e gabuar. I këtij mendimi është Bodo Veber, studiues i asociuar pranë Institutit Transatlantik të Këshillit për Politikën e Demokratizimit. Sipas tij, hyrja në këtë kurs të mbrapshtë është pasojë e motivimeve të ndryshme që kanë protagonistët e këtij dialogu. Presidenti Aleksandar Vuçiç është i prirur të përdorë dobësinë aktuale politike të BE-së për të arritur sa më shumë të jetë e mundur nga dialogu, për të cilin sipas Veber është rënë në ujdi. Por ndërkohë, Vuçiç po përpiqet të largojë vëmendjen nga problemet e brendshme të Serbisë, që janë pasojë e konsolidimit të pushtetit të tij autoritar me tolerimin e Perëndimit.

Nga ana tjetër, vijon Veber në një analizë të publikuar në “Deutsche Ëelle”, presidenti Hashim Thaçi i privatizoi negociatat pavarësisht protestave të partive të tjera në Kosovë vetëm e vetëm për t’i shpëtuar një inkriminimi nga Gjykata Speciale. Por për këtë devijim të negociatave, sipas Veber, përgjegjëse është edhe Federica Mogherini, paaftësia e së cilës si negociatore e futi procesin në një krizë ekzistenciale, të cilën dëshpërimisht po përpiqet ta kthejë në sukses.

Një tjetër faktor i degradimit të procesit, sipas studiuesit gjerman, është edhe qëndrimi i Uashingtonit, që çdo marrëveshje e arritur është një marrëveshje e mirë, duke nënkuptuar këtu edhe atë për shkëmbimin e kufijve. Tani, për të zgjidhur ngërçin dhe për të parandaluar një marrëveshje me shkëmbim territoresh, që sipas Veber do të ishte e dëmshme për Ballkanin, duhet që kancelarja gjermane Angela Merkel të rimarrë pozicionin e saj si lidere europiane.

“Në të njëjtën kohë, ajo duhet t’i lërë të kuptohet si Beogradit edhe Prishtinës që në rast të një nënshkrimi të marrëveshjes së shkëmbimit të territoreve do të shuhej për një kohë të gjatë perspektiva e anëtarësimit në BE”, thotë Veber. Ai shton se përveç kësaj Berlini duhet të grumbullojë pas vetes vende të tjera anëtare të BE-së për një iniciativë të rifillimit të dialogut në kuadrin fillestar. “Mbetet të pritet nëse samiti i 29 Prillit, i thirrur nga kancelarja Merkel dhe presidenti francez, Emmanuel Macron do të jetë një hap i parë në këtë drejtim”, shton Veber në analizën e tij./abcnews.al

VUCIC-PREMTIMI_ABC-M1-T1.mpg_snapshot_00.01.jpg
ent ela13:40 | 12/04/2019

Përpara mijëra mbështetësve të tij në Novi Sad, presidenti i Serbisë Aleksandër Vuçiç, i kërkoi komunitetit ndërkombëtar që të mos i bënte më presion Beogradit. Ai theksoi disa herë se deri në momentin që Prishtina nuk heq taksën ndaj produkteve serbe, nuk do të ketë dialog, pavarësisht presioneve.

Presidenti i Serbisë Aleksandër Vuçiç i ka dhënë një mesazh të qartë komunitetit ndërkombëtar duke i kërkuar që të ndalojë presionin. Në një takim me mbështetësit e tij në Novi Sad, Kreu i Shtetit serb u shpreh se nuk do të ndryshonte qëndrim në lidhje me Kosovën. Ai theksoi se në momentin që Prishtina do të heqë taksën prej 100 për qind, Beogradi do të ishte i pari që do të ulej sërish në tryezën e dialogut.

“Mos iu drejtoni më Serbisë, mos e kërkoni më. Hiqni taksën dhe ne do të vimë vetë,” u shpreh Vuçiç para mijërave mbështetësish.

Ai shtoi se Prishtina po sillet në mënyrë arrogante, dhe mendonte se mund të dobësojë Serbinë me vendimet e fundit. Por Vuçiç tha se fakti që Serbia sillet mirë dhe kërkon dialog nuk nënkupton se ajo është dobët. Pasi vendi, sipas tij aktualisht është më i fortë se 20 vjet më parë

Ai shtoi se ata që e nënvlerësojnë Serbinë apo synojnë ta gjunjëzojnë duhet të kenë shumë kujdes.

Më shumë se njëherë Vuçiç përsëriti se asnjë lloj presioni nuk do të funksionojë dhe deri në momentin që Prishtina nuk heq taksën, cdo përpjekje e komunitetit ndërkombëtar për të ulur Beogradin në tryezë është e kotë; thjesht humbje kohe. /abcnews.al

MEDIAT-SERBE-TAKIMI.mpg_snapshot_00.35-1280x720.jpg
ent ela11:55 | 11/04/2019

Mediat serbe kanë thelluar informacionin, pas deklaratës së presidentit serb Vuçiç, se do të takohet në Berlin në 29 prill me presidentin e Kosovës Hashim Thaçi dhe kryeministrit Haradinaj. Sipas tyre objektivi i takimit është vazhdimi i dialogut me Kosovën, por pa heqjen e tarifave ndaj produkteve serbe.

Pas ftesës së Gjermanisë dhe Francës për të mbledhur presidentët dhe kryeministrat serbë dhe shqiptarë në Berlin më 29 prill, si dhe përfaqësuesit e Prishtinës nën moton për bashkëpunimin në rajon, mund të fshihet një arsye tjetër –Beogradi do të pranojë të vazhdojë dialogun me Prishtinën pa heqjen e taksës mbi produktet serbe.

Në këtë mënyrë mediat serbe komentojnë atë që një ditë më parë konfirmoi presidenti I vendit Aleksandër Vuçiç. Sipas të përditshmes serbe “Veçernje Novosti”, qarqe individuale diplomatike dhe burimet e saj kanë marrë përsipër nën monitorimin e Berlinit dhe Parisit, të zgjidhin çështje kyçe në Ballkanin Perëndimor, si dhe rifillimin e dialogut midis Beogradit dhe Prishtinës.

Sipas raportimeve të klan kosova në takimin e 29 prillit që organizohet nga dy shtetet më të fuqishme të Bashkimit Evropian pritet të marrin pjesë dhe Presidenti i Republikës së Shqipërisë Ilir Meta si dhe kryeministri Edi Rama.

Presidenti i Kosovës, Hashim Thaçi dhe ai i Serbisë, Aleksandar Vuçiç kanë konfirmuar se kanë marrë ftesë nga kancelarja gjermane Angela Merkel dhe presidenti francez Emmanuel Macron, për të marrë pjesë në samitin e liderëve të Ballkanit që do të mbahet në fund të këtij muaji në Berlin.

Pas zgjidhjes së suksesshme të çështjes së emrit mes Maqedonisë Veriore dhe Greqisë, fokusi i vendimmarrësve europiane është zhvendosur në përgatitjet për etapën e fundit të dialogut mes Kosovës dhe Serbisë. /abcnews.al

7dfe292c-28d1-4fce-8bff-ffd2df544e4e.jpg
ent ela15:47 | 08/04/2019

Me anë të një deklarate të përbashkët për shtyp vendet anëtare të G7-ës, i kanë bërë apel Prishtinës dhe Beogradit që të normalizojnë marrëdhëniet nëpërmjet dialogut, pasi kjo është e vetmja mënyrë që të ketë qëndrueshmëri në rajon.

Shtetet anëtare të G7-ës i kanë bërë apel Prishtinës dhe Beogradin që të impenjohen në mënyrë konstruktive për të normalizuar marrëdhëniet mes dy vendeve. Sipas mesazhit kjo synon një marrëveshje të ligjshme dhe të kuptueshme mes palëve.

Në një deklaratë të përbashkët për shtyp vendet anëtare i bëjnë apel Kosovës dhe Serbisë që të impenjohen në këtë drejtim në mënyrë që të ecin përpara dhe në integrimin europian të vendeve përkatëse.

Aty shtohet se pa një normalizim marrëdhëniesh mes Prishtinës dhe Beogradit nëpërmjet dialogut të ndërmjetësuar nga Bashkimi Europian, nuk mund të ketë qëndrueshmëri në rajon. Ministrat e jashtëm të G7-ës gjithashtu theksuan dhe konfirmuan impenjimin e tyre për sigurinë, qëndrueshmërinë, prosperitetin dhe perspektivën europiane të gjashtë vendeve partnere në Ballkanin Perëndimor.

Ata gjithashtu vlerësuan rëndësinë e përmirësimit të këtyre vendeve me anë të reformave të brendshme sidomos për sa i përket ligjit dhe rendit. Deklarata ishte pjesë e një dokumenti prej 25 faqesh i publikuar në faqen zyrtare të ministrisë së jashtme franceze.

G7 përbëhet nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës, Gjermania, Italia, Japonia, Kanadaja, Franca dhe Britania e Madhe. /abcnews.al

A65377DF-77E6-424C-95A6-B2CE68DECC62_w1597_n_r1_st-1280x720.jpg
ent ela09:23 | 08/04/2019

Dokumenti i Ahtisaarit, mbi bazën e të cilit është shpallur pavarësia e Kosovës në shkurt të vitit 2008 dhe i cili dokument është mishëruar në Kushtetutën e Kosovës, është dokument që përmban të gjitha koncesionet e mëdha, që i ka bërë Kosova në raport me Serbinë, në procesin e negociatave në Vjenë për statusin final të Kosovës, gjatë viteve 2006-2007. Kështu vlerësojnë zyrtarë të partive politike të pushtetit dhe opozitës, të cilët kanë qenë pjesë e këtij procesi, si dhe njohësit e së Drejtës Ndërkombëtare.

Megjithatë, ata kanë pikëpamje të ndryshme nëse dokumenti, të cilin e kishte ofruar Marti Ahtisaari, drejtuesi i treshes ndërkombëtare ndërmjetësuese, SHBA-së, BE-së dhe Rusisë, është “vija e kuqe” e kompromiseve, përtej të cilave Kosova nuk mund të kalojë në negociatat e ardhshme me Serbinë, për arritjen e një marrëveshjeje gjithëpërfshirëse.

Hajredin Kuçi, nënkryetar i Partisë Demokratike të Kosovës, i cili ishte pjesë e procesit negociator të Vjenës, duke folur për Radion Evropa e Lirë, thotë se kompromiset që i kishte bërë Kosova në atë proces, kishin për bazë premtimet e bashkësisë ndërkombëtare se ato do të jenë kompromiset e fundit dhe se dokumenti do të kalonte në Këshillin e Sigurimit të Kombeve të Bashkuara edhe me pëlqimin e anëtareve që kanë të drejtën e vetos, sikurse Rusia dhe Kina.

Megjithatë, sipas tij, tashmë Kosova gjendet para dilemave për kompromise të reja dhe që shkojë përtej Dokumentit të Ahtisaarit.

“Një fakt duhet ta pranojmë që çdo dialogim i ri nënkupton marrëveshje të re dhe çdo marrëveshje e re nënkupton kompromis të ri. Moszbatimi i asaj Pakoje (Dokumentit të Ahtisaarit), në veçanti në pjesën veriore (të Kosovës), si dhe mosmbështetja e plotë ndërkombëtare për zbatimin e saj, ka krijuar një hapësirë për dialogim të ri. Ky dialogim i ri, duhet të jemi të sinqertë që kërkon një kompromis të ri dhe ai kompromis gjithsesi do të jetë jashtë asaj që është paraparë më Pakon e Ahtisaarit. Natyrisht që mund të jetë kompromis në dëm apo të prishjes së Ahtisaarit”, theksoi Kuçi.

‘Funksionaliteti i shtetit’, i varur nga kompromiset

Ish-ministri i Punëve të Jashtme i Kosovës, Skënder Hyseni nga Lidhja Demokratike e Kosovës, i cili kishte marrë pjesë gjatë gjithë procesit të Vjenës, thotë për Radion Evropa e Lirë, që kompromiset eventuale në një marrëveshje me Serbinë, të cilat do të ishin jashtë përmbajtjes së Dokumentit të Ahtisaarit, do të nënkuptonin prekje të statusit të Kosovës.

Sipas tij, Dokumenti i Ahtisaarit është pjesë integrale e Kushtetutës së Kosovës dhe pjesë e deklaratës së pavarësisë së vendit. Cenimi i këtij dokumenti, sipas tij, do të nënkuptonte biseda për statusin e Kosovës dhe Kushtetutën e vendit, si dhe do të cenonte edhe mendimin e Gjykatës Ndërkombëtare të Drejtësisë (GJND), se shpallja e pavarësisë së Kosovës është në përputhje me të Drejtën Ndërkombëtare.

“Në aspektin strategjik, e shoh gabim të rëndë, në rast se me këtë preket statusi i Kosovës, përkatësisht preket Kushtetuta e Kosovës ose rihapen tema që do ta vinin në pikëpyetje Pakon e Ahtisaarit. Në të njëjtën kohë do ta vinin në pikëpyetje edhe mendimin e shkëlqyeshëm të GJND-së për Kosovën”, thekson Hyseni.

Afrim Hoti, profesor i së Drejtës Ndërkombëtare në Universitetin e Prishtinës, në një bisedë me Radion Evropa e Lirë, vlerëson që Dokumenti i Ahtisaarit është shkalla e fundit e kompromiseve që ka bërë pala e Kosovës në procesin negociator në Vjenë, për zgjidhjen e problemit me Serbinë.

Sipas tij, tejkalimi i këtij dokumenti, i cili komuniteteve pakicë, e sidomos komunitetit serb, i siguron të drejta më shumë se në cilindo vend evropian, si dhe shkuarja drejt çfarëdo kompromisi në dëm të Kosovës, do të shkaktonte dëme serioze për funksionalitetin e shtetit të Kosovës.

“Mbi këtë bazë, ne kemi ecur shumë më tepër sesa që kanë bërë madje edhe vendet e Bashkimit Evropian dhe shtetet e tjera mike. Unë mendoj që ne duhet ta përdorim këtë argument për t’i bindur edhe miqtë tanë dhe në veçanti kundërshtarët, që Republika e Kosovës duhet të jetë, para së gjithash, funksionale, me bazë të fuqishme kushtetuese dhe me respekt dhe pajtueshmëri me standardet ndërkombëtare. Përtej këtyre vijave, kam frikë se do të rrezikonim një jofunksionalitet dhe dëmtimin e rendin e brendshëm dhe të jashtëm juridik dhe politik të Kosovës”, thekson Hoti.

Ndërkohë që për arritjen e një marrëveshjeje gjithëpërfshirëse dhe përfundimtare që do ta zgjidhte kontestin Kosovë-Serbi, flitet për kompromise nga të dyja palët, drejtuesit e deritashëm të dialogut, presidenti i Kosovës dhe ai i Serbisë, Hashim Thaçi dhe Aleksandar Vuçiq, nuk kanë dhënë ide të tjera lidhur me kompromiset, përveç idesë për ndryshimin e kufirit mes dy vendeve. Presidenti Thaçi e ka quajtur “korrigjim i kufirit, ndërkaq, presidenti Vuçiq e ka quajtur “përcaktim i kufirit ndërmjet serbëve dhe shqiptarëve”.

Ndryshimi i kufirit, ide e rrezikshme apo e paragjykuar?

Lidhur me idenë e ndryshimit të kufirit, bashkësia ndërkombëtare – përfshirë edhe vendet partnere dhe aleate të Kosovës – është treguar e ndarë, në përkrahës dhe ata që e kundërshtojnë fuqishëm atë.

Por, a do ta cenonte dhe zhvlerësonte një kompromis i tillë shtetin e Kosovës dhe rendin e tij juridik dhe politik?

Nënkryetari i PDK-së, Kuçi, shpreh mendimin se pala e Kosovës duhet të jetë e kujdesshme që në negociatat e ardhshme të mos preket funksionaliteti i shtetit dhe autoriteti i Prishtinës mbi tërë territorin evendit.

“Unë mendoj që tërësia territoriale, pavarësia e Kosovës dhe funksionaliteti apo autoriteti i institucioneve qendrore në tërë territorin e Republikës, kanë qenë si qëllimet bazë edhe në kompromiset e mëhershme. Mendoj që, në këtë rast, para çdo negociate, duhet të ketë një projekt, para çdo projekti duhet të ketë edhe një kundërpeshë të asaj që kërkohet ose që ndryshohet. Nuk mund të jemi paragjykues të një teme, pa e parë edhe rezultatin apo qëllimin final të asaj teme”, thekson Kuçi.

Ndërkaq, Hyseni vlerëson se praktikat e deritashme në rajon kanë treguar se aventurat me ndryshim të kufijve, kanë prodhuar konflikte, të cilat kanë marrë përmasa të paparashikueshme.

“Kujtoj se sa u përket kufijve, e kanë gabim edhe ata që në Kosovë parapëlqejnë prekjen e kufijve, por edhe ata ndërkombëtarë që eventualisht në mënyrë joeksplicite dhe të heshtur mund të pajtohen. Çdo ndryshim i kufijve, mund të prodhojë ‘efekte zinxhirë’, me pasoja të mëdha për gjithë rajonin. Kompromise të asaj natyre nuk duhet të ketë dhe nuk mund të ketë. Në vend të ndryshimit dhe vizatimit të kufijve në linja etnike, unë kujtoj se Ballkani duhet t’i liberalizojë kufijtë”, vlerëson Hyseni.

Profesor Hoti shpreh mendimin se për çështjen e ndryshimit të kufirit, deri më tash, nga drejtuesit politik të të dyja vendeve, asnjëherë nuk kanë folur me terma praktikë. Sipas tij, e drejta ndërkombëtare e lejon ridefinimin e kufirit në rastet kur shtetet, të cilat e njohin njëra-tjetrën dhe kanë raporte reciproke, pretendojnë të zgjidhin ndonjë problem të caktuar.

“Kjo nuk është në rastin e Kosovës, sepse këtu po flasim për mosnjohje dhe qëndrime krejtësisht të kundërta dhe antagoniste ndërmjet Kosovës dhe Serbisë. Mendoj që nëse lëshohemi në tema apo çështje të tilla, pa e sqaruar paraprakisht raportet me Serbinë, kjo në vetvete paraqet rrezik, jo vetëm për Kosovën, por për të gjithë rajonin”, potencon Hoti.

Dialogu ndërmjet Kosovës dhe Serbisë në Bruksel, me lehtësimin e Bashkimit Evropian, ka nisur në vitin 2011, fillimisht për zgjidhjen e çështjeve teknike dhe më pas ka evoluar në dialog politik, për normalizimin e marrëdhënieve ndërmjet dy vendeve.

Tashmë, të dyja vendet gjenden, siç është thënë, para fazës përfundimtare të këtij procesi, i cili do të duhej të përfundonte me një marrëveshje paqeje. Aktualisht, Serbia ka ndërprerë dialogun, për shkak të taksës prej 100 për qind për mallrat e këtij vendi, të cilën masë e ka vendosur Qeveria e Kosovës, në nëntor të vitit të kaluar./REL

rama-futbolli.jpg
ent ela14:30 | 05/04/2019

Zyra e delegacionit të Bashkimit Europian në Tiranë, apelon palët politike për t’u ulur në dialog për zgjidhjen e ngërçit politik. “Është koha që dy palët politike të bashkohen për të mirën e përgjithshme të Shqipërisë”- nis postimi i shpërndarë në rrjetin social Tëitter nga misioni i Bashkimit Europian në Shqipëri pas takimeve që drejtoresha për Ballkanin Perëndimor në Komisionin Euopian, Genoveva Ruiz Calavera  zhvilloi me përfaqësues të partive opozitare në Tiranë.

Në këto takime është diskutuar për situatën politike në Shqipëri, pak përpara publikimit të raportit vjetor të komisionit Europian për vitin 2019, në muajin maj.

Menjëherë pas këtij apeli vjen mbështetja nga kreu i qeverisë Edi Rama. Në rrjetin social Tëitter Rama u shpreh plotësisht dakort me delegacionin për faktin se ka ardhur koha që palët të dialogojnë.

“Reforma zgjedhore, vota e emigrantëve, votimi dhe numërimi elektronik dhe penalitetet e reja për shitblerjen e  votës duhet të na bëjnë bashkë” – shkruan Rama. Në fund Rama përsërit opozitës ftesën për t’u ulur në tryezën e reformës me status të barabartë.

/abcnews.al

 

RRIPI-I-GAZES.mpg_snapshot_00.14-1280x720.jpg
ent ela11:33 | 27/03/2019

Mbetet endei lartë tensioni në Rripin e Gazës ndërkohë që mediat palestineze dhe ato izraelite japin informacione kontradiktore për funksionimin e armëpushimit. Moska u ka bërë apel palëve që t’i rikthehen dialogut.

Pas një nate të tensionuar, e karakterizuar nga sulme të përsëritura ajrore të aviacionit izraelit, situata në Rripin e Gazës duket ti jetë kthyer normalitetit. Orët e fundit nuk ka pasur më sulme dhe sipas mediave vendore armëpushimi më në fund ka hyrë në fuqi. Sipas udhëzimeve rë autoriteteve të Hamas, të gjitha shkollat dhe institucionet publike janë hapur ndërsa nga spitalet është hequr gjendja e alarmit. Në bombardimet e një dite më parë mbetën të plagosur 25 palestinezë, pothuajse të gjithë në gjendje të rëndë.

Këshilli i sigurisë së Kombeve të Bashkuara pritet të mblidhet për  të diskutuar situatën në lindjen e mesme pas hedhjes së raketave nga rripi i Gazës në Izrael dhe ofensivën kundër Hamas.

Moska ndërkohë ka reaguar duke I kërkuar izraelitëve dhe palestinezëve që të rinisin menjëherë dialogun dhe të respektojnë armëpushimin.

Kryeministri izraelit Benjamin Netanjahu deklaroi se Hamas duhet ta ketë të qartë se nuk do të ketë asnjë hezitim për të reaguar ashpër në mbrojtje të sogurisë së Izraelit.

Por informacionet vijojnë të mbeten kontradiktore pasi një burim politik izraelit ka bërë të ditur për të përditshmen Haretz se nuk ka asnjë armëpushim në fuqi me Hamasin.

Tensionet u përshkallëzuan kur një raketë e lëshuar nga Rripi i Gazës goditi një shtëpi në verilindje të Tel Aviv duke plagosur 7 izraelitë mes të cilëve dy fëmijë. Ushtria izraelite reagoi duke sulmuar nga ajri rripin e Gazës.

DIALOGU-SHKELJET-ABC-M4-T2.mpg_snapshot_00.28-1280x720.jpg
ent ela17:49 | 15/03/2019

Opozita kosovare ka akuzuar mazhorancën se ka shkelur Kushtetutën në hartimin e ligjit për dialogun me Serbinë. LDK dhe Vetëvendosje e kanë çuar ligjin në Gjykatën Kushtetuese për interpretim, ndërsa kanë paralajmëruar edhe protesta nëse kërkesa nuk merret parasysh.

Së paku në nëntë nene është shkelur  Kushtetuta e Kosovës në ligjin për dialogun me Serbinë vlerëosjnë partitë opozitare LDK-ja dhe LVV-ja. Deputetët e këtyre dy partive politike, kundërshtojnë në tërësi kushtetueshmërinë e këtij ligji. Andaj ata kanë dërguar në kushtetuese për interpretim këtë ligj. Nëse kërkesa e tyre nuk merret parasysh atëherë nuk përjashtohen protestat.

Këto dy parti vazhdimisht kanë kundërshtuar rolin e presidentit Hahsim Thaci në dialogun Kosovë Serbi.  Së fundmi po kundërshtojnë edhe ligjin për dialogun dhe platformën e cila sipas tyre i lë hapësirë negociimit të territorit të Kosovës. /abcnews.al

1-18-933x445.jpg
ent ela09:52 | 11/03/2019

Qëndrimi i Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe Bashkimit Evropian që “nuk duhet të ketë vija të kuqe” lidhur me çështjet që mund të parashtrohen në fazën e fundit të dialogut ndërmjet Kosovës dhe Serbisë, për arritjen e një marrëveshje gjithëpërfshirëse që do ta zgjidhte kontestin ndërmjet dy vendeve, ka rihapur debatet lidhur me qasjen që duhet ta ketë Kosova ndaj dialogut.

Njohësit e zhvillimeve politike në vend, thonë se etapa finale e dialogut ndërmjet Kosovës dhe Serbisë, do të jetë delikate dhe komplekse, ndërkaq që çështjen e “vijave të kuqe” në dialog, e shohin nga kënde të ndryshme.

Analisti i çështjeve politike, Artan Muhaxhiri, thotë për Radion Evropa e Lirë që për shkak të kompleksitetit që do ta ketë finalja e procesit të dialogut Kosovë-Serbi, faktorët ndërkombëtarë vendimmarrës, nuk kanë predispozita që të flasin për ‘vija të kuqe’, për shkak se ato do të pamundësonin dialogun dhe krijimin e një hapësire për arritjen e marrëveshjes përfundimtare. Në këtë kontekst, sipas tij, duhet parë edhe qëndrimin e SHBA-së për të mos pasur vija të kuqe në negociata.

“Nëse palët fillojnë të vendosin vija të kuqe, qoftë Kosova, Serbia apo përfaqësuesit e fuqishëm të bashkësisë ndërkombëtare, atëherë kjo do ta zvogëlonte hapësirën për një epilog, sepse do të ishte e pritshme që pozicionet të janë krejtësisht të kundërta. Pra, vijat e kuqe të Kosovës dhe vijat e kuqe të Serbisë nuk do të mund të puqeshin kurrë. Prandaj edhe çdo tentim për gjetjen e një zgjidhjeje do të ishte utopi”, thekson Muhaxhiri.

Ai ka shtuar se në rast se palët pranojnë të mos ketë vija të kuqe në negociata, kjo do ta mundësonte debatin, i cili, megjithatë, nuk nënkupton që zgjidhja e fundit do të jetë shumë e dëmshme për njërën prej palëve, por do të hapte rrugën për gjetjen e modelit që mund të jetë i pranueshëm për të gjitha palët që janë pjesë e dialogut.

Por, ndryshe mendon Taulant Kryeziu nga Instituti i Kosovës për Politika Evropiane (EPIK). Duke folur për Radion Evropa e Lirë, ai shpreh mendimin që shqetësimi në Kosovë ekziston kryesisht për territorin e saj, duke theksuar se përfaqësuesit institucional, megjithatë çështjen e kufirit të vendit, duhet ta kenë “vijë të kuqe’ në negociata me Serbinë.

“Largimi apo mosekzistimi i disa parimeve negociuese është i rrezikshëm. Për përfundimin e këtyre negociatave. Ne, deri më tash, vetëm një qëndrim zyrtar e kemi pasur nga John Bolton, këshilltar për siguri kombëtare i presidentit (të SHBA-së, Donald) Trump. Është i vetmi i cili ka thënë që ‘nëse palët pajtohen, për neve është pranueshme çdo zgjidhje’ dhe ka lënë të kuptohet që edhe ajo për të cilën flitet, ‘korrigjimi i kufirit’, do të ishte i akceptuar nëse palët pajtohen. Por që, pak a shumë, marrëveshja e tillë nuk shkon në përputhje me interesat e qytetarëve të Republikës së Kosovës”, vlerëson Kryeziu.

Analisti Muhaxhiri, shpreh mendimin që vënia e ‘vijave të kuqe’ në negociata, varet nga fuqia politike e faktorëve të përfshirë në proces.

“Nëse faktorët ndërkombëtar, nëse vendimmarrësit vendosin që njëri ndër skenarët të jetë edhe ‘korrigjimi i kufirit’, atëherë ai, me shumë gjasë edhe do të jetë. Pra, Kosova nuk ka shumë fuqi që të imponoj skenar edhe zgjidhje. As Serbia nuk e ka këtë fuqi. Por, Kosova mund të bëj atë që të përfitojë maksimalisht nga çdo skenar që mund të vendoset në tavolinë prej fuqive të mëdha, të cilat e kanë ndikimin dominues në Ballkan dhe në përgjithësi në rajonin e Evropës Juglindore”, theksoi Muhaxhiri.

Por, Kryeziu vlerëson se Kosova po shkon drejt dialogut me spektrin politik të polarizuar. Sipas tij,kjo e bën atë të pafuqishme në kuadër të negociatave, pavarësisht që tashmë Kuvendi i Kosovës e ka miratuar një platformë për dialogun me Serbinë, por pa pjesën më të madhe të opozitës.

“Të gjitha partitë politike janë për dialog. Mirëpo, dialog në bazë të disa parimeve negociuese. Nuk mund të themi ne që vetëm të arrijmë marrëveshje, qoftë edhe nëse prekim në shtetësinë e Kosovës. Çështja e sovranitetit dhe integritetit territorial, siç e parasheh edhe Kushtetuta e Republikës së Kosovës, është bartur edhe në Platformë, por në qoftë se palët shkojnë me vullnet dhe pajtohen atje që të preket territori, atëherë më ajo më nuk ka të bëj me sovranitet dhe integritet”.

“Sovraniteti dhe integriteti, si parime të së drejtës ndërkombëtare, funksionojnë në momentin pala e tretë, në mënyrë të dhunshme ta cenon territorin. Por, jo në qoftë se ti me vullnet i thua ‘unë po pajtohem që ta jap një pjesë të territorit’”, shprehet Kryeziu.

Mundësinë e mosekzistimit të “vijave të kuqe” në negociata me Serbinë, me herët e kishte theksuar edhe presidenti i Kosovës, Hashim Thaçi. Më 28 qershor të vitit 2018, ai pati thënë se “nuk do të ketë vija të kuqe sikurse që kishte nga Grupi i Kontaktit në rastin e bisedimeve të Vjenës”.

Në anën tjetër, kryeministri i Kosovës, Ramush Haradinaj, Ekipi negociues në dialog me Serbinë dhe partitë opozitare janë shprehur kundër çdo negocimi që cenon sovranitetin dhe integritetin territorial të Kosovës, në kufijtë ekzistues.

Ditë më parë, ambasadori i SHBA-së në Serbi, Kyle Scott, u ka thënë medieve serbe që vendi i tij “nuk i tërheq ‘vijat e kuqe’, nuk përcakton se çfarë do të ndodhë, por në qoftë se ajo për të cilën do të pajtoheshin palët e stabilizon rajonin, atëherë me siguri që do ta ketë mbështetjen” amerikane. Ambasadori Scott ka theksuar se presin që palët të arrijnë vet marrëveshje nën ombrellën e Bashkimit Evropian.

Zyrtarët e SHBA-së kanë theksuar se presin që Kosova dhe Serbia të arrijnë marrëveshjen gjithëpërfshirëse brenda vitit 2019, e cila, siç kanë thënë, do të përfundojë me njohje reciproke.

Siç kanë theksuar, SHBA-ja nuk është iniciatore e asnjë ideje për ndryshim të kufijve.

Megjithatë, sipas tyre, jo çdo marrëveshje do të ketë mbështetjen e SHBA-së, duke rikujtuar se sidomos shkëmbimi i territoreve si opsion, bart edhe pasoja politike, ekonomike, por edhe ato të sigurisë./REL


Rreth Nesh

ABC NEWS është i pari televizion në Shqipëri që në ditën e parë të transmetimeve nis me lidhje direkte nga 7 studio lokale ne Shkodër, Durrës, Elbasan, Korcë, fier, Vlorë e Gjirokaster. Për të pasuruar gjeografinë e informacionit së shpejti do të mundesohet edhe studio nga Lezha me transmetime live në cdo kohë.
Në faqen zyrtare në internet, abcnews.al do të gjeni portalin më të pasur ballkanik me lidhje në rrjetet më të mëdha sociale facebook, twitter si dhe në një prej websiteve më të fuqishëm në kulturën e internetit YOUTUBE. Transmetimi i ABC news është live 24 ore. 
NUIS/NIPT K01711004F


Kontakt

Telefono